Baltık Denizi
Kuzey Avrupa'da bir deniz
Baltık Denizi, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Almanya, Letonya, Litvanya, Polonya, Rusya ve İsveç gibi kuzey‑avrupa ülkelerinin çevrelediği, Atlas Okyanusu’nun bir uzantısı olan geniş bir iç denizdir. Enlemleri 53°‑66° N, boylamları ise 10°‑30° E arasında yer alır; bu konumda deniz, Øresund, Büyük Kemer ve Küçük Kemer üzerinden Danimarka boğazlarıyla Kattegat’a dökülür. Botniya Körfezi (Bothnia Körfezi ve Bothnian Deniz’i), Finlandiya Körfezi, Riga Körfezi ve Gdańsk Körfezi gibi birçok yan körfezi de bu denizin parçalarını oluşturur.
Denizin uzunluğu güneybatıdan kuzeydoğuya yaklaşık 1.700 km, ortalama genişliği ise 200 km civarındadır; toplam yüzölçümü ise 420 000 km²’yi geçer. Kattegat, Onesund, Büyük Belt ve Küçük Belt gibi boğazlarla Kuzey Denizi’ne bağlanan denizin en derin noktası sadece 8 metre kadar sığdır, bu da büyük gemilerin geçişini zorlaştırır. Genel derinlik 65‑550 metre arasında değişir ve en derin yeri Gotland’ın batısında bulunur.
Avrupa’nın birçok büyük akarsu—Öder, Vistula, Niemen, Western Dvina ve Meva—denize boşaldığı için Baltık, sığ ve düşük tuzluluklu bir denizdir. Tuzluluk oranı yalnızca binde sekiz civarındadır; kış aylarında denizin batıdan doğuya doğru donarak buz tabakaları oluşturması, suyun tuz içeriğini daha da azaltır. Örneğin, Almanya’nın Stralsund limanı genelde 27 gün, İsveç’in başkenti Stockholm’da 75 gün ve Finlandiya’nın limanları 120‑180 gün arasında buzla kaplı kalır. Buzun erimesiyle batı ve güney kıyılarındaki limanlar yeniden trafiğe açılır.
Baltık Düzlüğü’nün kuzeyinde Åland ve Bothnia Körfezi, doğusunda Finlandiya Körfezi, güneydoğusunda Riga Körfezi ve batısında İsveç’in güney yarımadası sınırları belirler. Deniz, yapay su yolları sayesinde Beyaz Deniz’e Beyazdeniz‑Baltık Kanalı ve Kuzey Denizi’ne Kiel Kanalı ile bağlanır. Çevresindeki ülkeler – Danimarka, Estonya, Finlandiya, Almanya, Letonya, Litvanya, Polonya, Rusya ve İsveç – denizin ekonomik ve stratejik önemini vurgular; tarih boyunca buzlanma gemi trafiğini zorlaştırmış, günümüzde ise ticari faaliyetler giderek artmaktadır.