Celile Toyon

Celile Toyon, 3 Ekim 1944 tarihinde İstanbul’da dünyaya geldi. Sanat yolculuğuna Harbiye Özel Sanat Okulu’nda başlayan Toyon, buradan mezun olduktan sonra İstanbul Konservatuvarı Tiyatro Bölümü’nden diploma aldı ve 1962 yılında ilk kez profesyonel olmayan bir toplulukta sahneye çıktı. Kariyeri boyunca Ankara Sanat Tiyatrosu, Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu, Arena Tiyatrosu, Dormen Tiyatrosu ve Dostlar Tiyatrosu gibi prestijli sahnelerde çeşitli rollerde yer aldı.

12 Eylül 1980’de yaşanan askeri darbenin ardından 1402 sayılı kararnameyle İstanbul Şehir Tiyatrosu’ndan uzaklaştırıldıysa da, Danıştay’ın aldığı karar sonucunda yeniden sahnelere döndü ve hâlen bu kurumun kadrolu oyuncusu olarak çalışmaya devam ediyor. Aynı zamanda, 68’liler Birliği Vakfı-Deniz Gezmiş Enstitüsü tarafından hazırlanan ve Aydın Sayman’ın yönettiği “68 Kuşağı Belgeseli”nde de seslendirme sanatçısı olarak görev aldı.

Kişisel hayatında da sanat dünyasıyla iç içe olan Toyon, aynı tiyatroda çalışan oyuncu Ersan Uysal ile evliydi. Sahnelediği oyunlarla geniş bir repertuvara sahip olan sanatçı, “Aile Şerefi”, “Alis Harikalar Diyarında”, “Miras”, “Nikah Kağıdı” ve “Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç” gibi yapımlarda izleyici karşısına çıktı.

Ankara Sanat Tiyatrosu’nda 1965 ile 1972 yılları arasında “Kuyruklu Yıldız Altında Bir İzdivaç”, “72. Koğuş” ve “Küçük Burjuvalar” gibi oyunlarda rol alırken, İstanbul Şehir Tiyatrosu prodüksiyonlarından “Oyunlarla Yaşayanlar”, “Hepsi Oğlumdu”, “III. Richard”, “Hadi Öldürsene Canikom” ve “İyi Geceler Anne” gibi önemli eserlerde de yer aldı.

Sinema ve televizyon alanında da başarılı bir grafiğe sahip olan Toyon, 1977 yapımı “İbo ile Güllüşah”, 1979 tarihli “Adak”, 1982 çıkışlı “Kaçak” ve “Mine”, 1984 yılı filmi “Tutku”, 2011’deki “Çınar Ağacı”, 2019 tarihli “7. Koğuştaki Mucize” ile 2024 yapımı “Atatürk 1881-1919” gibi sinema filmlerinde oynadı.

Televizyon dünyasında ise 1983 yılında yayınlanan “Üç İstanbul”da Macide karakterini canlandırdıktan yıllar sonra, 2015’te “Kalbim Ege’de Kaldı”da Iraz Ana, 2016’da “Vatanım Sensin”de Hasibe Ana, 2023 yılında “Terzi”de Sülün ve 2024’te “Annem Ankara”da farklı karakterleriyle izleyiciyle buluştu.

Toyon’un başarıları sadece saymakla bitmiyor; 2005 yılında 10. Sadri Alışık Tiyatro ve Sinema Oyuncu Ödülleri’nde Müzikal ya da Komedi Dalında Yılın En Başarılı Kadın Oyuncusu seçilirken, aynı yıl 9. Afife Tiyatro Ödülleri’nden de aynı kategoride ödülle döndü. Bu ödülleri, “Hadi Öldürsene Canikom”daki performansıyla İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları bünyesinde gerçekleştirilen etkinlik sırasında kazanmasıyla elde etti.

Celile Toyon, 3 Ekim 1944 tarihinde İstanbul’da doğmuştur. Harbiye Özel Sanat Okulu ve İstanbul Üniversitesi Konservatuvarı Tiyatro bölümünden mezun olmuştur.

Celile Toyon, 1962 yılında amatör olarak tiyatroya başlamıştır. İstanbul’da Asaf Çiyiltepe'nin Arena Tiyatrosu, Ankara'da Asaf Çiyiltepe öncülüğünde kurulmuş olan Ankara Sanat Tiyatrosu (AST), Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu, Haldun Dormen’in Dormen Tiyatrosu, Genco Erkal’ın Dostlar Tiyatrosu'nda oynamıştır. Radyo tiyatrolarında rol amıştır.

Celile Toyon, İstanbul Şehir Tiyatrosu kadrosunda iken 1980 yılında 12 Eylül Darbesi'nde 1402'lik olarak İstanbul Şehir Tiyatrosu'ndan atılmış, sonra Danıştay kararıyla geri dönmüştür. Halen İstanbul Şehir Tiyatrosu kadrosundadır.

Rol aldığı yapımlar

Toplam 30 yapımda yer aldı; en bilinen 12 tanesi listelendi.

• Vatanım Sensin (2016) — Hasibe
• Terzi (2023) — Sülün Hatun
• 7. Koğuştaki Mucize (2019) — Fatma
• Şahsiyet (2018) — Reyhan'ın Anneannesi
• Çelik Pençe (1983) — (Diana Taylor Seslendirmesi)
• Çınar Ağacı (2011) — Adviye İpekçioğlu
• Üç İstanbul (1983)
• Göl (1982) — (Nuran Okur Seslendirmesi)
• Kalbim Ege'de Kaldı (2015) — Iraz Nene
• Şalvar Bank (1986) — (Aysel Kiper Seslendirmesi)
• Küçüğüm (1987)
• Atatürk 1881 - 1919 (2023)

Yapım ve künye bilgileri TMDB'den alınmıştır.