Çorum
Çorum ilinin merkezi olan şehir
Çorum, İç Orta Karadeniz Bölgesi’nde yer alan ve aynı adı taşıyan ilimizin merkezidir. 2020 yılı itibarıyla nüfusu 299 315 kişedir ve yerli halkı Türkmendir. Şehrin ekonomisi tarım, sanayi ve makine üretimi üzerine kuruludur. Doğu sınırında Amasya, güneyde Yozgat, batıda Çankırı, kuzeyde Sinop, kuzeydoğuda Samsun ve güneybatıda Kırıkkale bulunur.
Şehir, 34°04′ doğu boylamı ve 39°54′ kuzey enlemi arasında konumlanmıştır; deniz seviyesinden ortalama 820 metre yüksektedir. Ankara’ya 244 km, İstanbul’a 608 km, Amasya’ya 92 km, Sinop’a 294 km, Samsun’a 167 km ve Tokat’a 188 km uzaklıktadır. İlçelerle olan mesafeler ise şu şekildedir: Alaca 52 km, Bayat 83 km, Boğazkale 87 km, Dodurga 42 km, İskilip 56 km, Kargı 106 km, Laçin 29 km, Mecitözü 37 km, Oğuzlar 68 km, Ortaköy 57 km, Osmancık 59 km, Sungurlu 72 km ve Uğurludağ 66 km.
Arkeolojik araştırmalar, Çorum bölgesinde Yontma Taş Çağı, Cilalı Taş Devri ve Bakır Taş Çağına ait yerleşim izlerinin bulunduğunu ortaya koymuştur; bu eserler Alacahöyük, Büyük Güllücek, Boğazköy, Eskiyapar ve Kuşsaray höyüklerinde görülmektedir. Bölge, tarih boyunca Hititler, Frigler, Kimmerler, Medler, Persler, Galatlar, Romalılar, Bizanslılar, Selçuklular, Danişmendliler Beyliği, Moğollar, Eretna Beyliği, Kadı Burhaneddin Ahmed Devleti ve son olarak Osmanlıların hâkimiyetine girmiştir. Laçin’da Kaplıkaya Kaya Mezarı da bulunmaktadır.
Şehrin adıyla ilgili farklı rivayetler vardır. Bir görüşe göre, M. Ö. 3. yüzyılda bölgeye yerleşen Galat topluluğunun “Trokmu” adı zamanla “Torokmu” ve sonunda “Çorum” hâline gelmiştir. Diğer bir anlatım, M. Ö. 90‑80 yıllarında Pontus Krallığı’nın Kapadokya valisi Gordios’un bölgeye “Gordiana” adını vermesinden kaynaklandığını, bu ismin zamanla “Gordum” ve nihayet “Çorum” olduğuna işaret eder. Eski Yunan kaynaklarında ise şehir “Niconia” (Nikonya) olarak, Bizans döneminde “Evkaite” olarak anılmıştır; 1071 Malazgirt Savaşı sonrası “‑lu” ekinin kaldırılmasıyla günümüzdeki hâline kavuşmuştur.
Coğrafi açıdan İç Karadeniz iklimi etkisini gösteren Çorum’da yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise soğuk ve genellikle kar yağışlı geçer. İlkbahar ve sonbahar aylarında hafif yağışlar görülür; özellikle yaz akşamları serin bir hava hâkimdir. Bu özellikler, şehirde ılıman bir iklimin yaşandığını ortaya koyar.