Dilber Ay
Türk halk müziği sanatçısı ve oyuncu
Dilber Ay Karakaş, 1 Ocak 1956 tarihinde Kahramanmaraş'ın Pazarcık ilçesinde doğmuş, 29 Nisan 2019 tarihinde Ankara'da aramızdan ayrılmış bir Türk halk müziği ve arabeske sanatçısıdır. Kureyşan aşiretine bağlı Yörük kökenli bir ailenin çocuğu olan Dilber Ay, güçlü sesi ve sahne duruşuyla Türk müziğine damga vurmuş nadir sanatçılardan biriydi.
Kariyerinin önemli bir dönüm noktası, 1981 yılında seslendirdiği ve kısa sürede efsaneleşen Meyrik türküsüdür. Bir diğer tanınmış eseri olan Tavukları pişirmişem adıyla bilinen Adıyaman türküsüyle geniş kitlelerce sevilen Dilber Ay, 2011-2015 yılları arasında yayınlanan Kadere Mahkûmlar adlı televizyon programında, hapishane dekorunda sunduğu programla milyonların gönlünde yer etti. Bu programın ardından ana akım medyada daha sık görülmeye başlayan sanatçı, kısa sürede popüler kültürün önemli bir figürüne dönüştü.
Dilber Ay, hem hüzünlü Barak havalarıyla hem de arabeske tarzındaki şarkılarıyla tanınırdı. Erkeksi ve kendinden emin duruşuyla karakterize olan sanatçı, sadece müzikle değil, sinema filmlerindeki rolleri, televizyon programlarındaki performansları ve reklam filmleriyle de izleyicilerin hafızasına kazındı. 2021 yılında hayat hikâyesinin anlatıldığı Dilberay filmiyle sevenleri tarafından yeniden gündeme getirildi.
Küçük yaşlarda ailesiyle birlikte Kahramanmaraş'tan Ankara'ya, ardından da Düzce'ye göç eden Dilber Ay, ilkokul eğitimini yarıda bırakmak zorunda kaldı. Müzik yeteneği, 1969 yılında TRT Radyosu'nun Düzce'de yaptığı sınav sırasında keşfedildi. Ancak genç yaşta katıldığı bu yarışma, babası tarafından ağır işkencelere maruz kalmasına neden oldu. 13 yaşında 50 yaşındaki bir adamla evlendirilen, ardından 16 yaşında teyzesinin oğlu ile evlenen sanatçı, üçüncü evliliğini ise 1998 yılında Almanya'da tanıştığı İbrahim Karakaş ile yaptı. Hayatının çeşitli dönemlerinde zorluklarla mücadele eden Dilber Ay, Barak havalarını Halit Arapoğlu'ndan öğrendi ve 1974'te TRT Radyosu'na girerek kariyerine başladı.
Almanya'da yaşadığı bir olay nedeniyle hapse girip Türkiye'ye iade edilen sanatçı, TRT Radyosu'ndaki işini kaybetti. Bu deneyimlerin ardından sinema dünyasına adım atan Dilber Ay, ilk olarak 2006 yapımı Beynelmilel filminde bir şarkıcıyı canlandırdı. 2017 yılında ise Yol Arkadaşım filminde bir araba tamircisini oynayarak oyunculuk yeteneğini de gösterdi. Beynelmilel filmiyle 14. Altın Koza Film Festivali'nde En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Ödülü'nü kazandı. Aynı filmde seslendirdiği Akşama Geleceğim türküsü, halk arasında Tavukları pişirmişem adıyla ünlendi ve herkesin dilinde yer edindi.