Eriş Akman

Eriş Akman (d. 1947, Çanakkale), Aile Şerefi'ndeki Oktay rolüyle tanınan Türk oyuncu, senarist ve yapımcı; reklam filmleri de çekti.

Dizi & Film73 okunma💬𝕏

Eriş Akman, 17 Aralık 1947'de Çanakkale'de doğan Türk oyuncu, yapımcı ve senarist. En çok 1976 yapımı Aile Şerefi filminde canlandırdığı Oktay rolüyle hatırlanır. Kamera önünün yanı sıra senaryo ve yapım tarafında da çalıştı, reklam filmi alanında da iş üretti.

Eğitimini bir bölümüyle İngiltere'de, Londra'daki Mountview tiyatro okulunda aldı. Türk sinemasında 1970'lerin başında Yılmaz Güney'in bir filminde göründü, ardından Yeşilçam'ın aile draması çizgisindeki yapımlarda rol aldı. 1980'lerden sonra ağırlıklı olarak yapımcılık, senaryo ve yönetim işlerine yöneldi; 2000'lerde ve 2010'larda yeniden oyunculuğa döndü.

Reklam

Hayatı ve ilk yılları

Akman, Çanakkale doğumludur; bazı sinema veri tabanları doğum yerini ilin Intepe köyü olarak gösterir. Orta öğrenimini İstanbul'daki Kadıköy Maarif Koleji'nde tamamladı. Sonrasında İngiltere'ye gitti ve Londra'daki Mountview Theatre School'da oyunculuk ile tiyatro yönetmenliği okudu. Bu yıllarda sahnede çeşitli oyunlarda oynadı, oyun da yönetti.

Türkiye'ye dönünce filmlerde yer almaya başladı. Sinema arşivlerindeki kısa biyografilerde bu dönüşün ardından ilk işinin Yılmaz Güney ile çalışmak olduğu yazılır; sonraki yıllarda oyunculuk dışındaki alanlara yönelmesinde bu deneyimin payı olduğu da belirtilir.

Oyunculuk yılları

Akman'ın filmografisindeki en eski oyunculuk işi, Yılmaz Güney'in 1971 tarihli Umutsuzlar filmidir. Bu yapımda yalnızca rol almadı, filmdeki bale sahnelerinin koreografisini de yaptı. Güllü ve Sahtekar gibi filmlerde de oynadığı yazılır.

Geniş kitleye ulaştığı iş, Orhan Aksoy'un yönettiği 1976 yapımı Aile Şerefi oldu. Film, Ertem Eğilmez'in yapımcısı olduğu Arzu Film çatısı altında çekildi; Münir Özkul, Adile Naşit, Itır Esen, Şevket Altuğ ve Ayşen Gruda ile aynı kadroda yer aldı.

Akman burada, kalabalık ve geçim derdi içindeki bir ailenin hayatına girip dengeyi bozan genç adam Oktay'ı oynadı. Türk film arşivlerinde bu rolü nedeniyle 1977'de jüri özel ödülü aldığı yazılır; ödülü veren festival bazı kaynaklarda Yerli Film Festivali, bazılarında Yeni Delhi Film Festivali olarak geçtiği için burada festival adı verilmemiştir.

1977 yapımı Cennetin Çocukları ve İstanbul 79 gibi Yeşilçam filmlerinde de rol aldı. Daha sonra Kurtlar Vadisi (2003), Kolpaçino (2009), Kutsal Damacana 2: İtmen (2010), Arada ve Adı: İnsan gibi yapımlarda görüldü.

Yapımcılık, senaryo ve reklam işleri

Akman'ın kariyerinin ikinci yarısı perde arkasında geçti. 1986 yapımı Beyaz Bisiklet filminin senaryosunu yazdı. 1987'de, Nisan Akman'ın yönettiği Dünden Sonra Yarından Önce filmine hem katkı verdi hem de filmde rol aldı; bu yapımda Zuhal Olcay başrolü oynadı ve 1989 Ankara Film Festivali'nde en iyi kadın oyuncu ödülünü aldı.

1990 tarihli İki Başlı Dev'in yapımcısıdır. Filmi Orhan Oğuz yönetti; Cüneyt Arkın ile Fikret Kuşkan başrolleri paylaştı. Akman ayrıca Eka Yapımevi adlı şirketi kurup reklam filmleri çekti. Bu yüzden Türk sinemasında tek bir mesleğe bağlanmadan, oyuncu, senarist ve yapımcı kimliklerini birlikte taşıyan isimlerden biri sayılır.

Türk sinemasındaki yeri

Akman'ın kariyeri Türk sinemasının iki ayrı dönemine yayılır. Yeşilçam'ın stüdyo düzeninde, Arzu Film gibi şirketlerin ürettiği aile draması filmlerinde oyuncu olarak başladı. 1980'lerin sonrasında ise bağımsız yapımcılığa, reklam filmciliğine ve senaryoya geçti. Bugün adı en çok Aile Şerefi ile birlikte anılır; Oktay, kariyerinin en çok söz edilen karakteri olarak kaldı.

Eriş Akman kaç yaşında?

Akman 17 Aralık 1947'de doğdu. Kasım 2026 itibarıyla 78 yaşındadır ve Aralık 2026'da 79 yaşına girecek.

Eriş Akman nereli?

Çanakkale doğumludur. Eğitimini İstanbul'da, Kadıköy Maarif Koleji'nde ve sonrasında Londra'da sürdürdü; yani hem Çanakkale kökenli hem de İstanbul ile Londra arasında yetişmiş bir sinemacıdır.

Eriş Akman hangi filmlerde rol aldı?

Başlıca oyunculuk işleri Umutsuzlar (1971), Aile Şerefi (1976), Cennetin Çocukları (1977), İstanbul 79, Dünden Sonra Yarından Önce (1987), Kurtlar Vadisi (2003), Kolpaçino (2009) ve Kutsal Damacana 2: İtmen (2010) olarak sayılabilir. Daha yakın tarihli yapımlar arasında Arada ve Adı: İnsan yer alır. Rol aldığı yapımların derlenmiş listesi bu sayfanın sonundaki bölümde ayrıca verilmiştir.

Eriş Akman Aile Şerefi filminde kimi oynadı?

Oktay'ı oynadı. Orhan Aksoy'un 1976 tarihli filminde Oktay, ailenin hayatını bir kaza ve ardından gelişen olaylarla sarsan genç adamdır. Akman bu rolle ilk kez geniş izleyici önüne çıktı ve rol, kariyerinin en çok anılan işi oldu.

Kısaca

17 Aralık 1947'de Çanakkale'de doğdu; Kadıköy Maarif Koleji'nde ve Londra'daki Mountview'da okudu.
Yılmaz Güney'in Umutsuzlar (1971) filminde oyuncu ve koreograf olarak çalıştı.
En bilinen rolü, Aile Şerefi (1976) filmindeki Oktay'dır.
1986'da Beyaz Bisiklet'in senaryosunu yazdı; 1990'da İki Başlı Dev'in yapımcılığını üstlendi.
Eka Yapımevi ile reklam filmleri çekti; 2000'ler ve 2010'larda yeniden oyunculuk yaptı.