Vedat Türkali

Vedat Türkali, 13 Mayıs 1919'da Samsun'da doğdu ve 29 Ağustos 2016'da Yalova'da hayata veda etti. Asıl adı Abdülkadir Demirkan olan ünlü yazar, daha sonra Pirhasan soyadını aldı. Edebiyat yaşamına başlamadan önce Samsun Lisesi'nde öğrenim gören Türkali, 1942 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nden mezun oldu ve aynı yıl eşi Merih Pirhasan ile hayatını birleştirdi.

Mezuniyetinin ardından Maltepe Askerî Lisesi ve Kuleli Askerî Lisesi'nde edebiyat öğretmenliği yapmaya başladı. Ancak 1951 yılında siyasi görüşleri nedeniyle görevinden uzaklaştırıldı ve tutuklandı. Dokuz yıl ceza alan Türkali, yedi yıl sonra şartlı tahliyeyle özgürlüğüne kavuştu. Daha sonra Rıfat Ilgaz ile birlikte Gar Yayınları'nı kurdu ve 1960 yılında Dolandırıcılar Şahı filmiyle senaristlik kariyerine adım attı. Yönetmenlik denemelerinde de bulunan Türkali, edebiyat dünyasına bıraktığı derin izlerle tanındı.

Türkali'nin Bir Gün Tek Başına ve Mavi Karanlık gibi romanları, Türk edebiyatının en önemli eserleri arasında yer alır. Bu eserlerini Yeşilçam Dedikleri Türkiye ve Tek Kişilik Ölüm gibi romanları izledi. Mihri Belli ile yakın dostluk kuran yazar, Atıf Yılmaz'ın hem arkadaşı hem de kayınpederi oldu. Türkiye Komünist Partisi'nin kurucu üyelerinden biri olan Türkali, 2002 seçimlerinde Demokratik Halk Partisi'nden aday olarak siyasete atıldı. Kendisi gibi sanatçı olan Deniz Türkali'nin babası, Barış Pirhasan'ın da babasıydı. Aynı zamanda şarkıcı Zeynep Casalini'nin de dedesidir.

Türk edebiyatının önemli isimlerinden Vedat Türkali, uzun ve verimli yaşamının ardından 2016 yılında Yalova'daki bir hastanede 97 yaşında hayata veda etti. Naaşı Zincirlikuyu Mezarlığı'nda toprağa verildi. Hayatı boyunca sanatın ve edebiyatın pek çok dalında iz bırakan Türkali, birçok ödülün de sahibi oldu. Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Senaryo Ödülü başta olmak üzere çeşitli ödüller kazandı. 2009 yılında Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) Onur Ödülü ve aynı yıl Altın Portakal Film Festivali Yaşam Boyu Onur Ödülü gibi prestijli ödüllere layık görüldü. Son olarak 2016 yılında Beyaz Martı Edebiyat Onur Ödülü'nü aldı.