Zheng He
Çin denizci, amiral ve kâşif
Zheng He, 1371‑1433 yılları arasında yaşamış, Çin’in en tanınmış denizcisi, amirali ve kaşifidir. Doğduğu yer modern Yunnan eyaletidir; ailesi Hui kökenli olup İslam dinini benimsemiş bir Semur sınıfındandır. Ataları, günümüz Özbekistan sınırları içinde yer alan Buhara’dan gelen Şems el‑Din Ömer’in altıncı kuşak torunlarıdır ve soyadları “Ma” şehrinde Şems el‑Din’in beşinci oğlu Masuh’tan gelmektedir. Babası Mir Tekin ve dedesi Keramet, Mekke’ye hac yolculukları yapmış, bu seyahatlerin hikâyelerini de genç Zheng He’ye aktararak onun dünyasını şekillendirmiştir.
1382’de Moğol Yuan hâkimiyeti altındaki Yunnan, Ming hanedanı tarafından işgal edildiğinde Zheng He hâlâ bir çocuktı. Tutsak alınıp hadım edilen genç, Nanjing’deki Taixue’da eğitim gördü ve Prens Zhu Di’nin hizmetine girdi. Bu dönemde “Ma Sanbao” (üç mücevherli hadım) adıyla anıldı. Zhu Di, 1402’de Yongle İmparatoru olduğunda, Zheng He’nin askeri başarısını takdir ederek ona “Zheng He” adını verdi ve onu amirallik rütbesine yükseltti.
Yongle imparatorluğunun ardından gelen yıllarda, Zheng He yedi büyük deniz seferi düzenledi. Gemi filosu, Sumatra, Malakka, Cava, Sri Lanka, Hindistan, İran, Arap Körfezi ve Arabistan gibi Asya kıyılarını, Kızıldeniz üzerinden Mısır’a uzanan rotaları ve Afrika’nın güneyindeki Mozambik’e kadar uzanan kıyıları keşfetti. Ayrıca Tayvan’a yedi kez uğradığı da bilinir. Bu yolculuklarda Çin’e otuzdan fazla krallıktan ganimet ve elçi getirilmiş, hatta Sri Lanka Kralı Alagonakkara’nın kendisi de imparatora özür sunmak için gelmiştir.
1424’te Yongle İmparatoru vefat ettikten sonra, Hongxi kısa bir süre tahtta kaldı; Xuande döneminde ise Zheng He son bir sefer daha yaptı. Bu seferin ardından Çin’in devlet destekli hazine filosu sona erdi ve Zheng He, son yolculuğu sırasında hayatını kaybetti. Mezarı mevcut olsa da, diğer ünlü amiraller gibi denize gömülmüş kabul edilir.