e-Devlet Kapısı (turkiye.gov.tr), yüzlerce resmî işlemi kuyruğa girmeden internetten yapmanı sağlar: belge alma, sorgulama, başvuru, ihbar. Bunun için bir giriş yolu gerekir ve en yaygını e-Devlet şifresidir. Şifre yalnız sana özel, kimlik doğrulamalı bir yolla verilir.
Bu anlatım, e-Devlet'i hiç kullanmamış, şifresini kaybetmiş ya da yaşlı bir yakınına yardım etmek isteyen herkes için. Baştan tek bir uyarı: e-Devlet şifreni hiç kimseyle paylaşma. Arayıp şifre ya da SMS kodu isteyen herkes dolandırıcıdır; resmî kurumlar telefonla şifre sormaz.
Şifreyi nereden alabilirsin?
- PTT şubeleri. En bilinen yol. Kimliğinle şahsen başvurursun, şifre kapalı bir zarf içinde verilir. Bu hizmet ücretlidir; güncel ücreti PTT'nin duyurusundan öğrenebilirsin.
- İnternet bankacılığı, e-imza ya da mobil imza. Bunlardan biriyle e-Devlet'e giriş yapabiliyorsan, PTT'ye gitmeden kendi profil alanından şifre oluşturabilirsin.
- Yurt dışındaysan elçilik ya da konsolosluk. Türkiye dışındaki temsilcilikler de şifre teslim noktası olarak hizmet verir.
- 65 yaş üstü ve engelli kimlik kartı sahipleri. Daha önce şifre almamış ve başka bir yöntemle e-Devlet'e hiç girmemiş 65 yaş üstü vatandaşlar ile engelli kimlik kartı olan vatandaşlar, e-Devlet'teki adrese teslim şifre hizmetinden yararlanabilir.
Başlamadan önce bilmen gerekenler
- Yaş sınırı var. PTT'den şifre almak için 15 yaşını doldurmuş olman gerekir.
- Geçerli kimlik belgesi şart. PTT; üzerinde T.C. kimlik numarası ve fotoğraf bulunan nüfus cüzdanı, T.C. kimlik kartı, ehliyet, pasaport ya da nüfus müdürlüğünce verilmiş geçici kimlik belgesini kabul ediyor.
- Başkası adına almak özel belge ister. Vekil olarak şifre almak için noterden düzenlenmiş ve e-Devlet şifresi almaya açıkça yetki veren ifadeyi taşıyan bir vekâletname gerekir. Vasiler için mahkeme kararı ve ilgili belgeler istenir.
- Yabancılar da alabilir. 98 ya da 99 ile başlayan kimlik numarası olan yabancılar, ikamet izni gibi geçerli belgeleriyle PTT'den şifre alabilir.
Sık yapılan hatalar
- Zarftaki şifreyi saklamak. Zarftaki şifre ilk giriş içindir ve sistem ilk girişte yeni şifre belirlemeni ister. Zarfı sakladığın için güvende olmazsın; ilk girişi gecikmeden yap.
- Taklit sitelere girmek. Arama sonuçlarında e-Devlet'e benzeyen sahte sayfalar çıkabilir. Adresi kendin yaz ya da resmî e-Devlet uygulamasını kullan.
- Tahmin edilebilir şifre seçmek. Doğum tarihi, T.C. kimlik numarasının bir kısmı ya da 12345678 gibi şifreler kolay kırılır.
- Ortak bilgisayarda oturumu açık bırakmak. İnternet kafede ya da iş yerinde işin bitince çıkış yapmayı unutma.
Sık sorulanlar
Şifremi unuttum, yine PTT'ye mi gitmeliyim?
Her zaman değil. Hesabında kimlikle doğrulanmış bir cep telefonu varsa giriş ekranındaki şifremi unuttum bölümünden SMS koduyla yeni şifre oluşturabilirsin. İnternet bankacılığı, e-imza ya da mobil imzayla girip şifre belirlemek de mümkün. Bunlar olmazsa PTT'den yeni şifre alırsın; yenileme şifresinin ücreti ilk şifreden farklıdır.
İki aşamalı giriş nedir, açmalı mıyım?
Şifrene ek olarak telefonuna gelen bir kodun da sorulmasıdır. Birisi şifreni öğrense bile telefonun olmadan giremez. Açmak için kimlikle doğrulanmış bir telefon numaran olmalı. İçinde bu kadar kişisel bilgi olan bir hesap için önerilir.
Kimlikle doğrulanmış telefon numarası nasıl olur?
Numaranın gerçekten sana ait olduğunun kimlik bilgilerinle eşleştirilmesidir. PTT şubelerinde kimlikle telefon doğrulama hizmeti veriliyor. Diğer yöntemler ve güncel koşullar için e-Devlet'teki iki aşamalı giriş bilgilendirme sayfasına bak.
Çocuğum için şifre alabilir miyim?
PTT, 15 yaşını doldurmamış vatandaşlara şifre vermiyor. 15 yaşını doldurmuş çocuğun ise kendi kimliğiyle şahsen başvurması gerekir. Küçük çocuklarla ilgili pek çok işlemi, ebeveyn olarak kendi e-Devlet hesabından yapabilirsin.
Başkasının şifresiyle işlem yapmak sorun olur mu?
Olur. e-Devlet'te yapılan her işlem şifrenin sahibi tarafından yapılmış sayılır. Yakının adına işlem yapman gerekiyorsa şifresini almak yerine yanında olup kendisinin girmesini sağla ya da gerekiyorsa vekâlet yolunu kullan.
Aşağıdaki adımlar PTT'den şifre almaktan hesabını korumaya kadar yapılacakları sırayla anlatıyor.