Alan Alda

Alan Alda, doğum adıyla Alphonso Joseph D'Abruzzo, 28 Ocak 1936'da New York'ta doğan Amerikalı oyuncu, yönetmen, senarist ve yazardır. En çok M*A*S*H dizisinde canlandırdığı askeri cerrah Hawkeye Pierce ile tanınır; son yıllarda bilim iletişimi alanındaki çalışmalarıyla da öne çıkmıştır.

Sahneden M*A*S*H'e

Oyuncu ve şarkıcı Robert Alda'nın oğludur. 1956'da Fordham Üniversitesi'nde İngiliz dili alanında lisans eğitimini tamamladı. Kariyerinin başında Compass Players ve Second City gibi doğaçlama topluluklarında çalıştı. 1961'de Purlie Victorious ile Broadway'e adım attı, 1967'de The Apple Tree'deki rolüyle Tony Ödülü'ne aday gösterildi.

1972'de başlayan ve 1983'e dek süren M*A*S*H'te Kore Savaşı'ndaki bir sahra hastanesinde görev yapan Hawkeye Pierce'ı dizinin tüm bölümlerinde oynadı. Yalnız oyuncu olarak kalmadı; birçok bölümün senaryosunu yazdı, final bölümü dahil onlarca bölümü yönetti. Dizi boyunca yirmi bir kez Emmy'ye aday gösterildi ve beşini kazandı.

Sinema ve bilim iletişimi

1981'de yazıp yönettiği The Four Seasons'la sinemada yönetmenliğe başladı. Woody Allen'ın Crimes and Misdemeanors filminde rol aldı. Martin Scorsese'nin The Aviator filmindeki senatör rolüyle En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu dalında Oscar adaylığı kazandı. The West Wing'de cumhuriyetçi başkan adayı Arnold Vinick'i oynayarak altıncı Emmy Ödülü'nü aldı. Altı Altın Küre ödülü de bulunmaktadır.

1993-2005 arasında televizyonda Scientific American Frontiers programını sundu. 2009'da Stony Brook Üniversitesi'nde kendi adını taşıyan, bilim insanlarının çalışmalarını kamuoyuna daha anlaşılır biçimde aktarmalarına yardım eden merkezin kuruluşunda yer aldı. Bu çabası 2016'da ABD Ulusal Bilimler Akademisi'nin Kamu Yararı Madalyası ile ödüllendirildi.

Never Have Your Dog Stuffed ve If I Understood You adlı kitapları yayımladı, Clear+Vivid adlı podcast'i sundu. 2019'da Sinema Oyuncuları Derneği'nin Yaşam Boyu Başarı Ödülü'nü aldı.