Âşık Veysel

Veysel Şatıroğlu, 25 Ekim 1894 tarihinde Sivas’ın Şarkışla ilçesinde (eski adı Tenos) dünyaya geldi. Afşar boyunun Şatırlı köyünden gelen Veysel, Gülizar ve Ahmet Şatıroğlu çiftinin çocukları arasındaydı. Çocukluk döneminde çiçek hastalığına yakalandığı için görme yetisini kaybetti; ancak bu eksiklik onun şairlik ve ozanlık serüvenini durduramadı. Şiirlerinde hoşgörü, sevgi, birlik, vatan sevgisi ve doğa gibi konuları işleyen Veysel, “Uzun İnce Bir Yoldayım”, “Dostlar Beni Hatırlasın”, “Kara Toprak” ve “Güzelliğin On Para Etmez” gibi eserleriyle Türk halk edebiyatının önde gelen isimlerinden biri hâlâ kabul ediliyor.

1930’da Sivas’taki bir şairler toplantısında Ahmet Kutsi Tecer ile tanışması, Veysel’in müzik ve edebiyat dünyasında tanınmasının kapılarını araladı. Kutsi Bey’in desteğiyle Anadolu’nun çeşitli şehirlerinde dolaşarak sazını çaldı ve türküler söyledi. Köy Enstitüleri’nde saz öğretmenliği yaptı; 1965 yılında ise özel bir kanunla maaş alarak devletin takdirini de kazandı. Eserleri “Deyişler” (1944), “Sazımdan Sesler” (1950) ve “Dostlar Beni Hatırlasın” (1970) gibi kitaplarda toplanmış, sade ve etkili diliyle geniş bir dinleyici kitlesine ulaşmıştır.

Âşık Veysel’in şiir ve türkülerine Tarkan, Barış Manço, Gülden Karaböcek, Selda Bağcan, Haluk Levent, Belkıs Akkale ve Hümeyra gibi pek çok sanatçı yeni yorumlar getirmiştir. 2008 yılında Amerikalı gitar virtüözü Joe Satriani, “Aşık Veysel” adını taşıyan bir enstrümantal parça kaydetmiştir. 2022’de “vefa” kategorisinde Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülü’ne layık görülmüş; aynı yıl yayımlanan cumhurbaşkanlığı genelgesiyle ölümünün 50. yıl dönümü anısına 2023 yılı “Aşık Veysel Yılı” olarak ilan edilmiştir.