Cahide Sonku

Cahide Sonku, gerçek adıyla Cahide Serap, 27 Aralık 1919’da Yemen’in San’a bölgesinde dünyaya geldi. Babası Yüzbaşı Necati Bey, Osmanlı ordusunun bir subayıydı; büyükbabası ise 7. Ordu komutanı Çorapsız İbrahim Paşa olarak bilinir. I. Dünya Savaşı’nın ardından Osmanlı’nın Yemen’i kaybetmesiyle aile, İstanbul’a göç etti.
Babası kısa bir süre İngiliz esiri olarak tutuldu, ardından aileyi terk edip annesiyle birlikte Fatih’teki paşa konağına yerleşti. Çocukluğunda dedesinin vefatının ardından çıkan bir yangın konaklarını yok etti ve bu dönemde annesiyle kalmayı tercih eden Cahide, Fatih’teki Cumhuriyet Kız Ortaokulu’nu bitirdi.
Ortaokul yıllarında sahneye ilgi duymaya başlayan Cahide, 16 yaşındayken öğretmeninin tavsiyesi üzerine Darülbedayi’ye kaydoldu ve kısa sürede İstanbul Şehir Tiyatroları’nın gözde oyuncuları arasına girdi. İlk sahne deneyimini, Şehzadebaşı’ndaki Milli Sinema’da izlediği “Bir Millet Uyanıyor” filmindeki Atıf Kaptan karakterine duyduğu hayranlıkla anlatır; bu coşku annesinin ona bir tokat atmasıyla son buldu.
1932’de Darülbedayi’de “Yedi Köyün Zeynebi” rolüyle sahneye çıkan Sonku, 1933 yılında “Söz Bir Allah Bir” filmiyle sinema dünyasına adım attı. 1950’de kendi adıyla anılan Sonku Film şirketini kurarak “Fedâkar Ana” ile yönetmenliğe de imza attı. Hayatı boyunca Talat Artemel, iş adamı İhsan Doruk (ilk evliliğinden Ender adında bir kız çocuğu dünyaya geldi) ve tiyatrocu Cahit Irgat gibi isimlerle evlilik ve ilişki yaşadı; bu kişisel dalgalanmalar zaman zaman alkolle mücadele etmesine de yol açtı.
“Bataklı Damın Kızı Aysel” filmindeki güçlü kadın karakteriyle büyük beğeni toplayan Sonku, 1951 yılında Yıldız dergisinin düzenlediği yarışmada “En İyi Kadın Oyuncu” ödülünü kazandı. 1950’li yıllarda Sami Ayanoğlu gibi sanatçılarla çalışarak Türk sinemasının şekillenmesinde önemli bir rol üstlendi. 18 Mart 1981’de İstanbul’da vefat eden Cahide Sonku, Türk sinemasının ilk kadın yönetmeni ve önde gelen oyuncularından biri olarak hem sahnede hem de perde arkasında bıraktığı mirasla hâlâ anılmaktadır.
16 yaşında Darülbedayi’ye girmiş, zamanla İstanbul Şehir Tiyatroları’nın gözde oyuncuları arasına girmiştir. Muhsin Ertuğrul döneminin önemli isimlerindendir. 1933’te “Söz Bir Allah Bir” filmiyle sinemaya geçti. Daha sonra 1950 yılında kendi adına Sonku Film şirketini kurdu. “Fedâkar Ana” filmiyle yönetmenliği denedi.
Oyuncu Talat Artemel ile evlenip ayrıldı. Bir süre sonra Fabrikatör İhsan Doruk ile evlenen Sonku’nun bu evlilikten Ender adında (d. 1953) bir kızı oldu. Daha sonra bu eşinden de boşandı.
“Bataklı Damın Kızı Aysel” adlı filmle ünlenen Cahide Sonku, o günden sonra adeta bir “fetiş” oldu ve hemen her filmde erkeklerin kalbini kırıp kaçan güzel kadın rolüyle izleyicinin karşısına çıktı.1963 yılında bir yangın sonucu kurmuş olduğu Sonku Film’in yanması üzerine iflas eden Cahide Sonku hayatının geri kalan kısmında kısa bir süre Şehir Tiyatrosunda çalıştı daha sonra buradan ayrılan Sonku ömrünün son yıllarını sefalet içinde geçirdi.
1979 yılında Sinema Yazarları Derneği hizmet ödülünü aldı. Sonku, 1981’de Alkazar Sineması’nda fenalaşarak 61 yaşında öldü. Zincirlikuyu Mezarlığına defnedildi.
Rol aldığı yapımlar
Toplam 28 yapımda yer aldı; en bilinen 12 tanesi listelendi.
- Siyaset Meydanı (1994) — Self(archive footage)
- Beklenen Şarkı (1953) — Seniha
- Yayla Kartalı (1945) — Nermin
- Kovboy Ali (1966) — Cahide
- Mıstık (1971)
- Düşman Kardeşler (1965)
- Söz Bir Allah Bir (1933) — Leyla
- Yahya Peygamber (1965)
- Kıskanç (1942)
- Fato: Ya İstiklal Ya Ölüm (1949)
- Aysel, Bataklı Damın Kızı (1934) — Aysel
- Ayşecik Yavru Melek (1962) — Büyükanne
Yapım ve künye bilgileri TMDB'den alınmıştır.
📚 Kaynak: Vikipedi

























