Ahmet Civan Canova, 28 Haziran 1955 tarihinde Ankara’da dünyaya geldi ve 20 Ağustos 2022’de İstanbul’da vefat etti. Tiyatro, sinema ve dizi sahnelerinde iz bırakan bir sanatçı olduğu kadar, oyun yazarı, senarist ve yönetmen kimlikleriyle de tanındı.
Babası tanınmış tiyatrocu Mahir Canova, annesi ise Gündüz Sencer idi. Çocukluk yıllarında anne ve babasının ayrılması üzerine anneannesi tarafından büyütülen Canova, annesinin ikinci evliliğinde ünlü oyuncu Kartal Tibet ile tanıştı.
İlkokulda Ankara Radyosu’nda babasının yönettiği “Radyo Çocuk Saati” programında küçük rollere adım attı; üvey babası da onu film setleriyle tanıştırdı. Eğitim hayatını TED Ankara Koleji’nde yatılı olarak sürdürdükten sonra 1973 yılında Ankara Koleji’nden mezun oldu.
1974 yaz aylarında Yılmaz Güney’in “Arkadaş” filmiyle oyunculuğa başlayan Canova, aynı dönemde Ankara Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü’ne kaydoldu ve 1977’de Şerif Gören’in yönettiği “Nehir” filminde yer aldı. 1979’da konservatuvarı bitirip Devlet Tiyatroları’na katılan sanatçı, İstanbul Devlet Tiyatrosu’da pek çok oyunda sahne aldı.
Sinema kariyerinde çeşitli karakterleri canlandırırken, 2006’da “Eve Dönüş” filmindeki işkenceci polis rolüyle 43. Altın Portakal Film Festivali’nde En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu ödülünü kazandı; 2011’de ise “Ölüleri Gömün” oyunundaki performansıyla Afife Tiyatro Ödülleri’nde Yılın En Başarılı Erkek Oyuncusu seçildi.
Yazarlığa 1989’da “Kör Buluşma” adlı senaryoyla adım atan Canova, bu senaryoyla Kültür Bakanlığı’nın düzenlediği yarışmada ilk ona girme başarısı gösterdi. 1994’te “Kıyamet Sularında” adlı oyununu sahneye koydu ve bu eserle İsmet Küntay ile Avni Dilligil ödüllerine layık görüldü. Ardından “Sokağa Çıkma Yasağı” (1997) ile Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü, “Erkekler Tuvaleti” (1999), “Düğün Şarkısı” (2002) ve “Ful Yaprakları” (2005) gibi eserleriyle tiyatro dünyasında geniş izleyici kitlesi buldu. 1996’da “Bizim Aile” dizisinin senaryosunu kaleme alıp “Ataç” karakterini canlandırdı; ayrıca “Çiçek Taksi”de Artist Celal, “Paramparça”da Rahmi Gürpınar gibi rollerde de yer aldı. 1998’de Açelya Akkoyun ile evlenen Canova, 2004’te bu evliliği sonlandırdı.
1955 yılında Ankara'da doğdu. Babası tiyatrocu Mahir Canova, annesi Gündüz Sencer'dir. Küçük yaşta iken anne ve babası ayrıldı, anneannesi tarafından büyütüldü. Annesi ikinci evliliğini oyuncu Kartal Tibet ile yaptı. İlkokul yıllarında Ankara Radyosu'nda babasının yönetmenliğini yaptığı Radyo Çocuk Saati’nde küçük roller aldı.
Üvey babası Kartal Tibet onu film setleri ile tanıştırdı. İlkokuldan sonra yatılı olarak TED Ankara Koleji'nde okudu.
1973 yılında Ankara Koleji'nden mezuniyetinin ardından konservatuvar sınavlarına hazırlandığı 1974 yılının yaz aylarında Yılmaz Güney'in Arkadaş filminde oyunculuğa başladı. Aynı yıl Ankara Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü'ne kaydoldu. Öğrenciliği sırasında Şerif Gören'in yönettiği Nehir (1977) adlı filmde rol aldı.
Konservatuvardan 1979 yılında mezun oldu ve Devlet Tiyatroları kadrosuna girerek İstanbul Devlet Tiyatrosu'nda çalışmaya başladı, birçok oyunda görev aldı. Sanatçı, tiyatronun yanı sıra sinema filmlerinde de rol aldı. Yazarlığa ilk kez, 1989 yılında Kör Buluşma isimli bir film senaryosu yazarak başladı.
Bu senaryo Kültür Bakanlığı'nın açtığı senaryo yazma yarışmasında ilk ona girdi. 1994’te ilk oyunu Kıyamet Sularında'yı yazdı. Bu oyunu Kenan Işık tarafından sahnelendi; İsmet Küntay En İyi Yazar Ödülü’ne ve Avni Dilligil En İyi Tiyatro Yazarı Ödülü'ne değer görüldü.
Kızıl Ötesi Aydınlık adlı oyunun sonra yazdığı üçüncü oyunu Sokağa Çıkma Yasağı'nda (1997) bir sayım günü sokağa çıkamayan otel müşterilerinin geçirdikleri bir günü ironik bir dille anlattı. Bu oyun ile Cevdet Kudret Edebiyat Ödülü'nü kazandı. Canova'nın erkek dünyasına absürt bir bakış içeren Erkekler Tuvaleti (1999), kendi evliliğinden yola çıkarak kaleme aldığı ve kendisinden daha olgun entelektüel bir erkekle evlenen genç bir kadının bakış açısından bu evliliği anlatan tek kişilik Düğün Şarkısı (2002), internet çağının yalnızlaşmış ilişkilerini ele alan Ful Yaprakları (2005) adlı oyunları en çok sahnelenen oyunları arasında yer aldı.
Canova, 1996 yılında Bizim Aile dizisinin senaryosunu yazmış ve dizide Ataç karakterini canlandırmıştır. Çiçek Taksi dizisinde Artist Celal, Paramparça dizisinde Rahmi Gürpınar rollerini canlandırdı.
2006 yılında, Eve Dönüş filmindeki işkenceci polis rolü ile 43. Altın Portakal Film Festivali'nde Altın Portakal En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü'nü kazandı ve 12. Sadri Alışık Sinema ve Tiyatro Oyuncu Ödülleri'nde En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü'nü “Sis ve Gece” filmindeki Cuma rolünü canlandıran İlyas Salman ile paylaştı.
Rol aldığı yapımlar
Toplam 28 yapımda yer aldı; en bilinen 12 tanesi listelendi.
- Çiçek Taksi (1995) — Celal Kıraç (2)
- Karadayı (2012)
- Paramparça (2014) — Rahmi
- Atiye (2019) — Mustafa
- Üç Kuruş (2021) — Oktay
- Bizim Aile (1996) — Ataç
- Gece Yürüyüşü (2004)
- Sınıf (2008) — Şeref
- Sensiz Yaşayamam (2010)
- Çeşm-i Bülbül (2006) — Hakkı
- Berduşlar (1982) — Kenan
- Eksik Etek (2007)
Yapım ve künye bilgileri TMDB'den alınmıştır.
