Henry Hudson, 17. yüzyılın başında Asya'ya kuzeyden ulaşan bir deniz yolu arayan İngiliz denizci ve kâşiftir. Bugün New York eyaletindeki Hudson Nehri, Kanada'daki Hudson Boğazı ve Hudson Körfezi onun adını taşır. Doğum tarihi kesin olarak bilinmez; genellikle 1560'lı yıllarda doğduğu kabul edilir. 1611'de mürettebatının ayaklanmasıyla bir kayığa bırakılmış ve bir daha kendisinden haber alınamamıştır.
Kuzey geçidi arayışı
Hudson'ın erken hayatına dair bilgiler çok sınırlıdır. Kayıtlara geçen ilk yolculuğunu 1607'de, Londra merkezli Muscovy Company adına Hopewell gemisiyle yaptı. Kutup üzerinden Çin'e geçiş arayan sefer Spitsbergen yakınlarında buzlara takıldı; ancak bölgede gözlenen balinalar şirketin daha sonra balina avcılığına yönelmesinde rol oynadı. 1608'de aynı şirket ve aynı gemiyle bu kez Novaya Zemlya üzerinden kuzeydoğu yönünde bir geçit aradı, yine buz nedeniyle geri dönmek zorunda kaldı.
1609'da Hollanda Doğu Hindistan Şirketi'nin hizmetine girdi ve Halve Maen (Yarım Ay) gemisiyle Amsterdam'dan yola çıktı. Görevi kuzeydoğu yönünde bir yol bulmaktı, fakat rotasını değiştirip Atlantik'i geçti. Eylül 1609'da bugünkü New York limanına girdi ve sonradan kendi adıyla anılacak nehri yaklaşık 150 mil boyunca yukarı doğru izledi.
Nehrin Pasifik'e açılmadığını anlayınca geri döndü. Bu sefer, Hollandalıların bölgede ticaret ve yerleşim kurmasının önünü açtı.
Son sefer ve ayaklanma
Hudson, 1610'da İngiliz destekçilerin finanse ettiği bir seferle Discovery gemisine komuta etti. Bugün kendi adını taşıyan boğazdan geçerek geniş bir iç denize, Hudson Körfezi'ne ulaştı. Batıya açılan bir çıkış bulamayınca gemi körfezin güneyindeki James Körfezi'nde buzlar arasında kışlamak zorunda kaldı.
Erzakın azaldığı ağır bir kışın ardından, Haziran 1611'de mürettebat ayaklandı. Hudson, oğlu John ve hasta ya da kaptana bağlı kalan yedi denizci küçük bir kayığa bindirilerek körfezde bırakıldı. Kayıktakilerin akıbeti hiçbir zaman öğrenilemedi.
Discovery, Robert Bylot'un yönetiminde İngiltere'ye dönmeyi başardı; dönüş yolculuğunda ayaklanmanın elebaşlarından bazıları hayatını kaybetti. Hayatta kalanlar yıllar sonra, 1618'de Hudson ve beraberindekilerin ölümünden yargılandı, ancak hepsi beraat etti.
Hudson'ın seferleri Kuzeybatı Geçidi'ni bulamadı, fakat Kuzey Amerika'nın kuzey ve doğu kıyılarının haritalanmasına önemli katkı yaptı. Adı, keşfettiği sular kadar edebiyatta da yaşadı: Washington Irving'in "Rip Van Winkle" öyküsünde, Catskill Dağları'nda kuka oynayan hayaletlerin Hudson ve Yarım Ay mürettebatı olduğu anlatılır.
