Sri Lanka
Güney Asya ülkesi
Sri Lanka, resmi adıyla Sri Lanka Demokratik Sosyalist Cumhuriyeti, Hint Okyanusu’nda, Bengal Körfezi’nin güneybatısında konumlanmış bir ada devletidir. Hindistan’dan Mannar Körfezi ve Palk Boğazı ile ayrılırken, güneybatıda Maldivler, kuzeybatıda Hindistan, kuzeydoğuda Bangladeş ve Myanmar, doğuda ise Hindistan’ın Andaman ve Nikobar Adaları çevresinde yer alır. Başkenti Sri Jayawardenepura Kotte, en büyük şehri ve aynı zamanda siyasi, mali ve kültürel merkezi Kolombo’dur. Ülke nüfusu yaklaşık 22 milyon olup, çoğunluğu Sinhala dilini konuşan Sinhala topluluğu, Tamil dili konuşan azınlık ve Moorlar, Burgherler, Malaylar, Çinliler, Veddalar gibi çeşitli etnik gruplardan oluşur.
Üç bin yılı aşkın belgelenmiş geçmişi olan ada, insan yerleşimine dair izleri 125 bin yıl öncesine kadar uzatır. En eski Budist metinler Pali Kanonu olarak bilinir ve M.Ö. 29’a kadar dayanır. Coğrafi konumu sayesinde tarih boyunca bir ticaret kavşağı olmuş, Anuradhapura döneminden itibaren dünyadaki kaşiflerin ilgisini çekmiştir. 16. yüzyılda Portekiz, Kotte Krallığı’nda çıkan karışıklıklardan faydalanarak bir koloni kurmuş; ardından Hollanda kıyı bölgelerini ele geçirmiş ve 19. yüzyıl başlarında İngilizler adayı 1948’e kadar süren bir sömürge hâline getirmiştir. 1948’de Seylan Dominyonu adıyla bağımsızlığını kazanan ülke, 1972’de cumhuriyet ilan edilmiştir.
20. yüzyılın son çeyreğinde, Tamil ayrılıkçı militan örgütü Tamil Eelam Kurtuluş Kaplanları ile Sri Lanka Silahlı Kuvvetleri arasında 1983’ten 2009’a kadar süren kanlı bir iç savaş yaşanmıştır. Bu çatışma, 2009’da devlet güçlerinin zaferiyle sona ermiş ve ülkenin yakın tarihine damgasını vurmuştur. 21. yüzyılda ise Sri Lanka, derin limanları ve Hint Okyanusu’ndaki stratejik konumuyla eski Deniz İpek Yolu’nun önemli bir ticaret noktası haline gelmiş, bölgesel jeopolitik açıdan değerli bir aktör olarak öne çıkmaktadır.
Bugün Sri Lanka, Güney Asya’da en yüksek insani gelişme seviyesine sahip ülkelerden biri sayılır ve bölgedeki kişi başına düşen ikinci en yüksek GSYİH’yı barındırır. Uluslararası platformda SAARC, G77, Bağlantısızlar Hareketi ve İngiliz Milletler Topluluğu gibi örgütlerin aktif üyesi olarak, dış ilişkiler ve iş birliğinde uzun bir geçmişe sahiptir.