Türk sanatının usta ismi Yılmaz Gruda, 14 Mart 1930'da İstanbul'da doğdu. Asıl adı Ahmet Yılmaz Arkon olan Gruda, babası Hasan Bey ve annesi Emine Mediha Hanım'ın oğlu olarak dünyaya geldi. Hasan Bey, Arnavutluk'tan bir kan davası nedeniyle İstanbul'a göç etmiş ve burada sütçülük yaparak hayatını kazanıyordu. Gruda'nın ebeveynleri daha sonra boşanmış ve o, babası ile birlikte Ankara'ya taşınmıştır.
Çocukluk yaşlarında edebiyatla tanışan Gruda, 12-13 yaşlarındayken Mahmut Makal'ın "Bizim Köy" kitabından ilham alarak yazdığı "Memo" adlı romanı ile dikkat çekti. Roman, bölümler halinde bir gazetede yayımlanmaya başladıysa da gazete kapanınca Gruda, bu romanı "Memo'ya Mektuplar" adlı şiire dönüştürdü. Şiirini "Yağmur ve Toprak" dergisinde yayımladı.
İlköğrenimini İstanbul'da tamamlayan Gruda, daha sonra Ankara Ticaret Lisesi'ne devam etti. Lise eğitimini yarıda bırakarak devlet memuru olan sanatçı, şiir yazmaya da devam etti. Şiirleri "Varlık" ve "Kaynak" gibi gazete ve dergilerde yayımlandı. Bir süre İkinci Yeni akımı içinde yer aldı ve 1952'de "Mavi" dergisinde şairane bir anlatım içeren şiirler yazdı. Bu dönemde Attila İlhan ile birlikte Mavi akımının öncüleri arasında yer aldı.
1954'te memuriyetten istifa eden Gruda, İstanbul'a gitti ve tiyatro hayatına başladı. Tiyatro Derneği Cep Tiyatrosu'nda iki sezon sahne aldıktan sonra, Ankara Devlet Tiyatrosu'nda oyunculuk kariyerine devam etti. "Ankara Meydan Sahnesi" ve "Nisa Serezli" topluluklarında görev aldı.
İstanbul'da Büyükşehir Belediyesi'ne ait Muammer Karaca Tiyatrosu'nu yönetti ve 1959'da ilk kez "Çağdaş Meddah" adlı tek kişilik gösteriyi sahneleyerek büyük beğeni topladı.
Yılmaz Gruda, yazdığı oyunlarla da adından söz ettirdi. "Efendiler Lütfen Şapkanızı Çıkarın" (1958), "Susanların Sonu" (1960) ve "Körün Gözü" (1960) gibi oyunları kaleme aldı. Ayrıca eşi Türkan Gruda ile birlikte yazdığı "Sultan Aziz Vakası" ve "Kavuklu Hamdi" adlı oyunları da önemli eserlerindendir. Gruda, 1959'dan itibaren sinema ve televizyon yapımlarında da rol almaya başladı ve "Dokuz Dağın Efesi" filminde ilk kez izleyici karşısına çıktı.
Yılmaz Gruda, 14 Temmuz 1930 tarihinde İstanbul’da doğmuştur. Tam adı Ahmet Yılmaz Gruda’dır. İlk Okulu, İstanbul 12. İlkokulu'nda okudu. Anne-babası ayrıldığı için 5.sınıftayken Ankara'ya göç etti, ticaretle uğraşan babasının yanında büyüdü. Ortaokulu Ankara da okudu. Yılmaz Gruda Ankara Ticaret Lisesi'ndeki eğitim sürecini 2. sınıfta yarıda bırakarak Ankara’da banka memurluğu yapmaya başladı, daha sonra İstanbul’da Yeni Sabah gazetesinde muhasebecilik yaptı. 1954 yılında istifa ederek Tiyatro Derneği Cep Tiyatrosu’nda 1955-1956 yıllarında iki sezon sahneye çıktı.
Daha sonra da Küçük Sahne, Dormen Tiyatrosu, Ankara Devlet Tiyatrosu, Ankara Meydan Sahnesi, Ulvi Uraz, Nisa Serezli - Tolga Aşkıner gibi topluluklarda oynadı. Muammer Karaca tiyatrosunu yönetti. 1950'li yıllarda yazdığı şiirleri çeşitli dergilerde yayımlandı.
Attila İlhan ile beraber mavi hareketini yaratan şairlerdendir. Sinema ve dizi filmlerde rol alan ve tiyatro oyunları da yazıp, çeviriler yaptı.
Üç kere evlenen Gruda'nın 2 çocuğu vardır. İkinci eşi ünlü oyuncu Ayşen Gruda'dır.
Yılmaz Gruda, 13 Mart 2023 tarihinde böbrek yetmezliği nedeniyle İstanbul'da hastaneye kaldırıldı. 25 temmuz 2023 tarihinde 93 yaşında yaşamını yitirdi.
Rol aldığı yapımlar
Toplam 83 yapımda yer aldı; en bilinen 12 tanesi listelendi.
- Yabancı Damat (2004) — Celayir
- Çukur (2017) — Yaşlı Aliço
- Menajerimi Ara (2020)
- Bez Bebek (2007) — Tayfun Bey
- Prens (2023) — Larousse
- Şahsiyet (2018)
- Kavak Yelleri (2007) — Haşmet
- Çakıl Taşları (2010) — Süleyman
- Böyle Bitmesin (2012)
- Yıldızlar Şahidim (2017)
- Bay Kamber (1994) — Başkan Halis
- Türk Dedektif (2023) — Timur İkmen
Yapım ve künye bilgileri TMDB'den alınmıştır.
