Ekonomi, üretim, ticaret, dağıtım, tüketim ve dış ticaret gibi insan faaliyetlerinin bütünüdür; yani insanların ihtiyaçlarını karşılamak için yaptıkları her türlü eylemi kapsar. Bir bölgenin ekonomik yapısı, o bölgedeki iş gücü, sermaye, doğal kaynaklar ve üretim‑ticaret‑dağıtım süreçlerine dahil olan kurumları; aynı zamanda mal ve hizmetlerin tüketimini de içerir.
Bu yapı, teknolojik gelişmeler, tarihsel süreç, sosyal örgütlenme, coğrafi koşullar, kaynak bolluğu, gelir dağılımı ve çevresel faktörlerin etkileşimiyle şekillenir.
Kaynakların hangi amaçla ve nasıl kullanılacağını inceleyen ekonomi, bu kaynakların en verimli biçimde değerlendirilebilmesini amaçlar. Kelimenin kökeni, antik Yunan “οἰκονομία” (oikonomía) sözcüğüne dayanır; “οἶκος” (ev, hane) ve “νόμος” (kural, düzen) kelimelerinin birleşiminden oluşan bu terim, ilk başta ev idaresi anlamını taşırdı.
Günümüzde ise tüm meslek grupları, kurumlar ve ekonomik faaliyetler bu geniş çerçeveye katkıda bulunur; tüketim, tasarruf ve yatırım ise piyasaların dengesini belirleyen temel unsurlardır.
Tarih boyunca toplumlar karmaşıklaştıkça ekonomik sistemler de evrim geçirmiştir. Sümerler, para temelli büyük bir ekonomi kurmuşken; Babilliler ve komşu şehir devletleri, borç, ticaret sözleşmeleri, mülkiyet hakları ve hukuk kuralları gibi unsurları içeren ilk tam anlamlı ekonomik düzeni ortaya koymuşlardır.
Antik dönemde ekonomi çoğunlukla geçimlik tarıma dayanır ve “şekel” adı verilen ağırlık‑para birimi, arpa ölçüsü üzerinden değer biçmek için kullanılırdı; bu birim, tıpkı daha sonraki İngiliz sterlini gibi hem ağırlık hem de para ölçüsü işlevi görürdü.
Ekonomi, üç ana sektöre ayrılır: birincil (tarım, madencilik gibi doğal kaynakların çıkarılması), ikincil (üretim ve imalat) ve üçüncül (hizmet sektörü). Ayrıca disiplinler içinde mikroekonomi—birey, firma ve grup davranışlarını inceler; makroekonomi—ulusal düzeyde büyüme, enflasyon, işsizlik gibi geniş göstergelere bakar; iktisat—mal ve hizmetlerin üretim‑dağıtım‑tüketim zincirini analiz eder; finans—ülke ya da kurumların mali yapısını değerlendirir. Bu alt dallar, ekonominin dinamiklerini farklı ölçeklerde anlamamıza olanak tanır.
