Gökhan Kırdar
Türk müzisyen ve film müziği bestecisi
Kırdar, pop müzik ve film müzikleri üzerinde çalışmadan önce 1980'lerin sonunda arkadaşlarıyla kurduğu müzik gruplarında vokalistlik, söz yazarlığı ve bestecilik yaptı. Türler arasında müzikler yaptı. 1990'ların başında "Yerine Sevemem" adlı hit şarkısını yazdı ve besteledi. Ayrıca çeşitli sanatçıların albümlerinde söz yazarlığı ve bestecilik yaptı. 1991 yılında Gökhan Kırdar & Beyazın Ötesi adıyla İstanbul Beyaz Güvercin Müzik Yarışması'na söz ve müziği kendisine ait olan "Karanlığın Gizi" adlı parçayla katılarak tanınmaya başlandı. Kırdar, 1993 yılında solo albüm çalışmaları için müzik şirketiyle anlaştı ve albümün kayıtlarına başladı. Aynı yılın sonlarında Atıf Yılmaz'ın yönetmenliğini üstlendiği Gece, Melek ve Bizim Çocuklar (1994) adlı filmin müziğinin bestesini yaptı ve seslendirdi. Kırdar, Serseri Mayın (1994) ve Tutunamadım (1995) adlı pop ve pop rock tarzındaki ilk iki albümüyle büyük başarı sağladı. Ardından doğu, batı, kuzey ve güney sentezli tarzlara yönelerek tarzını değiştirmiştir.
1997 yılında yayınladığı Trip adlı albümü Türkiye'de Trip hop tarzında yayınlanan yapılan ilk albümdür. 1990'lı yılların ortalarından itibaren dizi ve film müzikleri yapmaya başladı. 1997'de Loopus adlı müzik şirketini kuran Kırdar, 2000'li yılların başında soundtrack anlamında dünya çapında birçok ödül kazandı. Özellikle Kurtlar Vadisi, Haziran Gecesi ve Yabancı Damat gibi dizi müzikleriyle büyük Türk dizi tarihinin klasikleri arasına giren müzikler yaptı. Gökhan Kırdar, 90'lı yılların başından itibaren kariyeri boyunca birçok solo, proje ve EP albüm yayınladı. Dizi ve film müzikleriyle birlikte büyük başarı sağlayan Kırdar, soundtrack müzik anlamında dünya çapında işlere imza atmıştır. Birçok ödül kazanan Kırdar, farklı tarzlarda da yaptığı çalışmalarla Türk müzik tarihinde deneysel işler yapan ender sanatçılardan birisi oldu.
1970-1992: İlk yılları ve müziğe başlaması
Gökhan Kırdar, 2 Haziran 1970 tarihinde Aydın'da dünyaya geldi. Babası Nevzat Kırdar Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi mezunu bir resim sanatçısıydı. Annesi Müzeyyen Kırdar ise Güzel Sanatlar Lisesi mezunuydu ve resim öğretmenliği için Aydın'a gelen babasıyla 1958 yılında evlendiler. Ablası ve ağabeyinin ardından ailenin en küçüğü olarak dünyaya gelen sanatçı henüz beş yaşındayken gitar ve tuşlu enstrümanlar çalarak şarkı söylemeye ve melodileri keşfetmeye başladı. Kırdar, sanatçı bir aileden olması güzel sanatlarla iç içe büyümesine ve kendisini bu yönde daha erken yaşta geliştirmesine olanak sağladı. Hayatının büyük zamanını müzik stüdyolarında geçirecek olan sanatçının ilk amatör ses kayıtlarını da babası gerçekleştirmişti. Müziğin yanında görsel sanatlara da yeteneği olan sanatçı ilkokul yıllarında katıldığı resim yarışmalarında ilk uluslararası ödüllerini kazandı. İzmir'de üniversitede okumakta olan kardeşlerinin yanına hafta sonları ziyarete giden sanatçı babasının öğretmen maaşının kardeşlerinin okul masraflarını ancak karşılıyor olması nedeniyle çok istediği konservatuvar eğitimine küçük yaşlarda başlayamadı ve ilkokul, ortaokul ile lise öğrenimine Aydın'da devam etti.
15 yaşındayken "Sevgilim" adını verdiği ilk sözlü şarkısını yazan sanatçı 1987 tarihinde lise öğrenimini tamamladı ve doğduğu şehirden ayrılarak ailesiyle birlikte İzmir'de yaşamaya başladı. 1988 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi'ni kazandı ve babasının büyüdüğü şehir olan İstanbul'da okumaya başladı. İstanbul'daki ilk günlerinde amcasına misafir olan sanatçı sonrasında liseden arkadaşlarıyla birlikte yaşadıkları evlerde öğrencilik yıllarının zorluklarını paylaştılar. 1989 yılının başlarında ev arkadaşlarıyla Naturel adını verdikleri ilk rock grubunu kuran sanatçı bir yandan mimarlık öğrenimini sürdürürken bir yandan da gece kulüplerinde sahneye çıkarak hayatını kazanmaya başladı. 1990 yılında gruba yeni müzisyenlerin katılımıyla Picture adını aldılar ve etnik, caz, rock sentezi müzik anlayışlarıyla Türkiye'de birçok popüler müzik kulübünde sahneye çıktılar. 1990 yılında ilk tiyatro müziği eseri olan "Kuşlar"' ı besteledi ve Yıldız Üniversitesi'nden arkadaşlarıyla birlikte kurdukları Üniversite Sanat Tiyatrosu adını verdikleri tiyatro grubuyla diğer üniversitelerin festivallerinde canlı müzik eşliğinde birçok oyun sergilediler. "Yerine Sevemem" adlı hit parçasını 1990 yılı içerisinde yazdı. Aynı yıl bestelediği "Son Bir Kez", "Yalnızlığımda", "Turkuaz", "Dur Gitme" ve "Resimler" isimli şarkıları profesyonel stüdyo ortamında hazırladığı ilk aranjeleri ve ülkenin tanınmış müzik kulüplerinde seslendirdiği ilk eserleri oldular. 1991 yılında Beyaz Güvercin Müzik Yarışması finalinde o TRT 1'de canlı yayınında seslendirdiği "Karanlığın Gizi" isimli şarkısıyla sanatını ilk kez duyurmuş oldu.
1993-1996: Serseri Mayın ve Tutunamadım
1993 yılının ilk yarısında Göksoy Plakçılık şirketi ile anlaşarak ilk stüdyo albümünün çalışmalarına başladı. 8 Kasım 1993 tarihinde Aylin Livaneli'in Aylin Livaneli Söylüyor adıyla yayınlanan albümünde "Aşk Olsun" adlı parçanın sözlerini yazdı. Bu dönemde çekimlerine başlanan Atıf Yılmaz'ın yönettiği Derya Arbaş, Deniz Türkali ve Uzay Heparı gibi oyuncuların başrollerinde oynadığı Gece, Melek ve Bizim Çocuklar filminin müziğini besteledi. Bu eser bir sinema filminde yayınlanan ilk çalışması oldu. Kasım 1993 tarihinde yedi ay süren ilk albümünün kayıtlarını tamamladı. Albümün yapımcılığını Kamil Gök üstlendi. Serseri Mayın adını verdiği albümünü 28 Ocak 1994 tarihinde yayınladı. Albümde müzik yönetmenliği, aranje, programlama ve klavyede Tarık Sezer, akustik gitarda Erdem Sökmen, bas gitarda Gürol Ağırbaş, elektro gitarda Berç Yenal, klarnette Mustafa Süder, kadeh davulda Seyfi Uraş, kanunda Taşkın Sabah, ud da Baki Duyarlar, perdesiz gitar ve ud da Erkan Oğur, perküsyonda Aydın Karabulut, saksafonda Volkan Şanda ve kemanda Baki Kemancı yer aldı. Ses mühendisliğini Emre Kıral'ın yaptığı albümün geri vokallerinde Cihan Okan, Onur Koğacıoğlu ve Zeynep Önkaya yer aldı. Albümdeki üç şarkının sözlerini Zeynep Talu, dört şarkının sözlerini ise Gökhan Kırdar yazdı. Üç şarkının sözlerini ikili birlikte yazarken albümde yer alan tüm parçaların bestelerini Gökhan Kırdar besteledi. Albümden ilk olarak "Yerine Sevemem" adlı parça yayınlandı ve bu parça ile büyük bir çıkış yakaladı. Ardından 1994 yılı içerisinde "Fayton", "Gözbebeğim" ve "Serseri Mayın" adlı parçalar albümünden video klip olarak yayınlandı. İlk albümüyle birlikte adını geniş kitlelere duyurmayı başardı.
11 Ekim - 20 Aralık 1994 tarihleri arasında Star TV'de yayınlanan başrolünde Kemal Sunal'ın yer aldığı Bay Kamber adlı televizyon dizisinin müziklerini yaptı. Müziklerini yaptığı ilk televizyon dizisidir. 1994 yılının son aylarında ikinci albümünün kayıtlarına başladı. 22 Mart 1995 tarihinde Tutunamadım adıyla yayınladığı albüm Göksoy Plakçılık etiketiyle yayınlandı. Stüdyo YHB'de kaydedilen albümün yapımcılığını Kamil Gök üstlendi. İlk albümünün aksine Gökhan Kırdar ikinci albümünün müzik yönetmenliğinin yanı sıra aranjörlüğünü ve mixlerini yaptı. Albümde akustik, elektro ve klasik gitarlarda Erdem Sökmen, bas gitarda Gürol Ağırbaş, perdesiz bas gitarda İsmail Soyberk, perküsyon ve bas davulda Aydın Karabulut, müzik danışmanlığı ve ud'da Erkan Oğur, kanunda Halil Karaduman, yönetimde Aykut Kutluel, mastered da Mehmet Günay, mix ve mühendis olarak Yusuf Bütünley, etnik perküsyonda Cengiz Ercümer, piyanoda Turhan Yükseler, saksafonda Harun Öncü, yaylılarda Ali İhsan Kısaç, Ayhan Şenyaylar, Saim Perker, Sennur Güzelel, Sevil Perker ve Yusuf Güler Aksöz, süpervizörlük ve sanat yönetmenliğinde Mete Özgencil, kemanda İlyas Tetik, keman, viyola, akordeon ve klarnette Mustafa Süder yer aldı. Geri vokallerde Mete Özgencil ve Candan Erçetin'in yer aldığı albümdeki tüm parçaların müziklerini Gökhan Kırdar besteledi. Çoğunluğu Gökhan Kırdar olmak üzere, Mete Özgencil ve Yıldırım Türker albümde söz yazarlığı yaptılar. Tutunamadım yılın en başarılı albümleri arasına girdi. Albümden "Ah Ayartan Yar" ve "Yatağına Göz Koydum" adlı hareketli iki parça yayınlandı. "Üstüme Basıp Geçme" albümün ön plana çıkan parçası olurken "Gece, Melek ve Bizim Çocuklar" adlı filminin müziği de albümde yer aldı. 1995 yılı ortalarında birlikte iki albüm hazırladıkları Göksoy Plakçılık şirketiyle anlaşmasını sona erdirmek üzere girişimlerde bulundu. Bir sonraki albümünde daha da deneysel çalışmalara yöneleceği için ve bu durum plak şirketi tarafından iyi karşılanmayacağını düşündüğü için müzik şirketiyle yollarını ayırdı. 1995 yılında Candan Erçetin'in Hazırım, İzel'in Adak albümünü için söz yazdı ve beste yaptı. 1995 yılı sonlarında sanatçı 9 Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesini kazandı ve ailesinin yanına İzmir'e dönerek müzik bilimi okumaya ve yeni albüm kayıtları için İstanbul'a gidip gelmeye başladı. 1996 yılı içerisinde dünya müzik endüstrisi için bile yeni kabul edilebilecek onlarca farklı şarkı besteledi. Bu eserlerinin bazılarını Cennet isimli üçüncü solo albümünde topladı ancak albümü yayınlamak yerine üretmeye devam etti. Aynı yıl Candan Erçetin, Nükhet Duru ve Asya gibi sanatçıların solo albümlerinin kayıtlarında yer aldı.
1997-2001: Loopus Müzik, Trip ve Ethnotronix
1997 yılında Trip hop, elektronika ve tekno rock tarzında kaydettiği Trip adlı üçüncü albümünü yayına sunabilmek için ülkenin ilk bağımsız yapılanmalarından olan Loopus Müzik şirketini kurarak albümün video yapım ve dağıtım çalışmaları için Bay Müzik ile işbirliği sağladı. Üçüncü albümünü 25 Kasım 1997 tarihinde yayınladı. Yapımcılığını Can Onat'ın üstlendiği albümün yürütücü yapımcılığını Naci Bayşu ve Osman Bayşu üstlendi. Sekiz parça kaydedilen albümdeki tüm parçaların söz ve müziği Gökhan Kırdar'a aittir. Ayrıca albümde programlama, klavye, aranje ve mix gibi birçok görevi üstlenmiştir. Avangard Home Studio'da kaydedilen albümde kayıt, mastering, mix ve ses mühendisliğini Kemal Çankaya, mastered da Ogün Onat, süpervizör olarak ise Coşkun Çağlayan ve Tanju Özelgin yer almıştır. Albümdeki parçaların çoğunluğunu Gökhan Kırdar, geri vokal olmadan seslendirmiştir. "Cesaret" adlı parçada geri vokalde Kemal Çankaya, "Niye?" adlı parçanın geri vokalinde ise Ogün Onat yer almıştır. Gökhan Kırdar'ın yazdığı sözlerdeki bastırılmış insan ruhunun korkuları üzerinden dile getirdiği cesaret manifestosu, psikolojik terapi yöntemlerinin sanat yoluyla ifade edilişi anlamında bir ilk oldu. Albüm için hazırlanan ilk ve tek video olan "Susma" şarkısı o dönem içerisinde ortaya koyduğu görsel yaklaşımıyla vizüel anlamda da öncü oldu. Albüm, Türkiye'de Trip hop tarzında yayınlanan ilk albüm oldu ve Gökhan Kırdar'a uluslararası arenada birçok yeni işbirliğinin kurulmasına ve dünya müzik endüstrisinin kapılarının açılmasına imkan sağladı. Aynı yıl Gülgün Yıldız'ın Yanmışız albümünde yer alan "Hadi Yallah" adlı parçanın sözlerini yazdı ve düzenlemelerini yaptı. 1998 yılında Türkiye'de ilk kez düzenlenen uluslararası İstanbul Techno Festivalinde dünyaca ünlü elektronik müzik artistleriyle aynı sahnede Trip ve çalışmalarını sürdürdüğü Dem i Oz albümü içerisinde yer alacak birçok şarkıyı konser performansında sergiledi. 1999 yılında Asya'nın Masum adıyla yayınlanan albümünde "Masum" ve "Seve Seve" adlı parçaların müziklerini besteledi. Temmuz 1999 tarihinde İzel'in Bir Küçük Aşk albümünde yer alan "Dua" adlı parçanın sözlerini ve bestesini yaptı. 1999 yılında sanatçı etnik, rock, trip hop, electronica sentezli dördüncü stüdyo albümü olan Dem i Oz isimli çalışmasını tamamladı. Fakat, Türkiye'de meydana gelen 1999 Gölcük depremi sebebiyle albümü çıkış tarihini erteledi. Loop Müzik olarak kurduğu bağımsız müzik şirketini Entertainment kategorisine taşıyarak kitap, video ve tasarım yapımlarını da kapsayan Loopus Entertainment'i yapılandırmaya başladı. 1999 yılında depremzede çocuklar yararına Hasbro ile birlikte hazırlanan Furby 3Doo albüm ve dans projesini Loopus Entertainment etiketiyle yayınladı. Bu çalışma konuşabilen bir robot oyuncağın sesleriyle hazırlanan ilk albüm olması özelliğiyle dünya sanat tarihindeki yerini aldı. 1999 Ankara Film Festivali En İyi Kısa Film ödülü alan Nameste adlı filmin müzikleri de sanatçının bu yıllar içerisinde yaptığı çalışmalar arasında yer aldı.
1999 yılı "Yağmur", "Düştüm Aşka", "Dayan Kalbim" ve "Aşkın Olmasa" gibi hit şarkıları içerisinde barındıran Hayal albümünü bestelemeye başladı. Etnik, rock, trip hop sentezi farklı müzik anlayışıyla ve de şarkı sözlerindeki insanı hayata bağlayan tek olgunun yine bir insana aşık olabilmek ve geleceği düşlemeye devam etmek olduğunu irdeleyen felsefesiyle Hayal albümü sanatçının müzik kariyerindeki yerini milenyum başlangıcı olan o yıllarda almış oldu. 2000 yılında Ayşegül Aldinç'in Nefes adlı albümünde albüme adını veren "Nefes" adlı parçanın sözlerini yazdı. Ayrıca düzenlemesini yaptı ve klavyede yer aldı. Aynı yılın sonlarında ilk enstrümantal albümü olan Ethnotronix'i hazırlamaya başladı. Kendine has doğu–batı ve kuzey–güney sentezi müzik tarzına artık kendisi bir isim vermiş oluyordu. 1999 yılında tamamladığı fakat depremden dolayı yayın tarihini ertelediği "Bu Aşk", "Erir", "Diril", "Off" ve "Ateşle Dans" gibi hit şarkıları içinde barındıran Dem i Oz albümünün hazırlanan ilk videosunun ABD'de yayına sunulacağı sırada gerçekleşen 11 Eylül saldırıları nedeniyle uzun bir süre albümün yayın tarihini erteledi.
2002-2006: Ethnotronix, Keyf/Pleasure ve Soundtrack albümler
2002 yılında dördüncü albümü olan Ethnotronix albümünü EMI/Müzikotek lisansıyla onlarca farklı ülkede de yayımlandı. Aynı yıl müziklerini hazırladığı Tekfur Sarayı ve İstanbul belgeseli 2002 İstanbul Belgesel Film Festivali İzleyici Özel Ödülü'nü kazandı. 2002 yılı içerisinde sanatçı ikinci enstrümantal albümü olan Keyf/Pleasure albümünü hazırlamaya başladı. Albümdeki eserlerin çoğu ABD yapımı Crude filminde yer aldı. Film 2003 yılında başta IFB Los Angeles Film Festivali En İyi Film Ödülü olmak üzere uluslararası birçok festivalde birincilik ödülü kazandı. Keyf/Pleasure albümü 7 Şubat 2004 tarihinde EMI etiketiyle Yunanistan, Polonya ve Lübnan'da da yayınlandı. Albümle aynı adı taşıyan "Keyf" şarkısı EMI tarafından tüm dünyada yayına sunulan karma albümde de yer aldı. 2004 yılı başlarında sanatçı İngiliz Warner/Chappell Music şirketiyle tek şarkılık yeni bir anlaşma imzaladı. Taqsim isimli single çalışması From Istanbul adıyla hazırlanan albümde yer alarak onlarca ülkede yayımlandı. 2002 yılı sonbaharında Osman Sınav'ın yapımcılığını ve yönetmenliğini üstlendiği bir dizi projesinin müziklerini yapmak için teklif aldı. 15 Ocak 2003 tarihinde Show TV'de Kurtlar Vadisi adıyla yayınlanmaya başlayan dram, politik ve istihbarat konularını işleyen dizinin müziklerini yapmaya başladı. Dizi yayınlanmaya başladığı dönemde büyük reytingler almaya başladı. Dört sezon süren dizi 29 Aralık 2005 tarihinde final yaptı. Gökhan Kırdar dizinin müziklerini soundtrack albüm olarak yayınladı. 7 Şubat 2004'te Kurtlar Vadisi Vol. 1 albümünü yayınladı. Yapımcı Osman Sınav'ın üstlendiği albümde enstrümantal müziklerin yanı sıra "Elif Türküsü", "Asiye" ve "İncecikten" gibi Özer Özel'in seslendirdiği türkülerde yer aldı. 25 Haziran 2004 tarihinde Kurtlar Vadisi Vol. 2 albümünü yayınladı. Albümde "Hekimoğlu", "Bir Fırtına Tuttu Bizi", "Cendere" ve "Sınır Ötesi" gibi müzikler albümde yer aldı. Albümler yüksek satış rakamına ulaşarak Türkiye'nin en çok satan soundtrack albümleri arasına girdi. Gökhan Kırdar birçok eski türküyü dizi için tekrar düzenlerken tüür, lir kıl kopuz, çeng, dıtar ve morinhur tarihi enstrümanları da dizinin müziklerini bestelerken kullandı. Birçok ülkede yayınlanan dizinin müzikleri de dizi kadar sevildi. 2005 yılında Gökhan Kırdar Beyaz İnci Ödülleri'nde en iyi dizi müziği ödülünü kazandı. Üç yıl boyunca ekranlarda kalan dizi için 150'den fazla müzik besteledi. Kurtlar Vadisi, Türk televizyon tarihinin en iyi dizilerinden birisi oldu. 2006 yılında vizyona giren ve uluslararası birçok ülkede yayınlanan Kurtlar Vadisi Irak adlı filmin müzikleriyle de büyük beğeni topladı.
2004 yılında Lüksemburg'ta düzenlenen ve birçok tasarımcının işlerinin sergilendiği Self Project kapsamında Tüür başlıklı müzik terapi projesiyle tasarımcı olarak yer aldı. Aynı proje Tüür Yağmur Duası adıyla 2004'te albüm ve video film olarak Lüksemburg'ta ve 2005 yılında Türkiye'de yayınlandı. Tüür projesi M.Ö. 10.000'e kadar dayanan Orta Asya müzik terapi bilgisi ve çalgılarının elektronik ve rock müzikle sentezlendiği ilk çalışma olarak dünya müzik tarihindeki yerini aldı. 2004 yılının ortalarında Yabancı Damat televizyon dizisinin müziklerini hazırlamaya başladı. 2005 yılı ortalarında dizinin müziklerinin yer aldığı Üstüme Basıp Geçme adlı albümünü Loopus yapımcılığında ve Warner dağıtımıyla Yunanistan, Malta ve Kıbrıs'ta da yayına sunarak yüksek satış rakamlarına ulaştı.Kaynak hatası: <ref> etiketi için </ref> kapanışı eksik (Bkz: Kaynak gösterme) Dizi otuzun üzerinde ülkede yayınlandı. Aynı yıl yılında sanatçı ayrıca Gülizar isimli TV filminin müziklerini de hazırladı. Kırdar, ödüllü kısa film ‘Bir Küvet Hikayesi'nin müziklerini de 2004 yılında besteledi.2005 yılı başlarında Anlat İstanbul sinema filminin müziklerini hazırladı. Filmin müzikleri ile büyük beğeni toplayan Kırdar, 38. Sinema Yazarları Derneği Ödülleri'nde En iyi Müzik ödülünü kazandı. Aynı yıl içerisinde Anlat İstanbul filmi 24. Uluslararası İstanbul Film Festivali'nde Yılın En İyi Türk Filmi ödülünü ve 12. Altın Koza Film Festivali'nde beş ayrı dalda ödül kazandı. 2005 yılı ortalarında Banyo adlı sinema filminin müziklerini hazırladı. Sanatçı aynı yıl Aynalar, Dönme Dolap ve Kanlı Düğün gibi televizyon dizilerinin de müziklerini hazırladı. 2005 yılının aylarında dizi-film müziklerinden oluşan Best Of Jenerik adlı albümü CD-VCD formatında yayınladı. 2000'li yılların ortalarında internetin yaygınlaşmaya başlaması nedeniyle oluşan korsan dinleme alışkanlığı yüzünden Web Albüm adını verdiği yeni bir dijital yayın formatı geliştirerek albümlerini bu yolla yayına sunmaya başladı. İnternet üzerinden canlı online konser fikrini de dünyada ilk kez ortaya koyan ve gerçekleştiren kişilerden biri oldu. 4 Aralık 2006 tarihinde Star TV'de yayınlanmaya başlayan, başrolünü Erdal Beşikçioğlu'nun canlandırdığı Köprü adlı dizinin müziklerini yaptı. 65 bölüm süren dizi 23 Haziran 2008 tarihinde final yaptı. Aynı yıl Discovery Channel adlı kanalda Not Your Average Travel Guide adlı belgeselin müziklerini yaptı. 2006 yılında TRT 2'de Dünyanın Türküsü adlı programın sunuculuğunu üstlendi.