Hernán Cortés

Hernán Cortés (1485 – 2 Aralık 1547), İspanyol kaşif ve askeri komutan, İspanya adına Meksika’yı fetheden isimdir. Kimi zaman Hernando ya da Fernando olarak da anılsa da, tüm mektuplarını Hernán Cortés adıyla imzalamıştır.

İnka coğrafyasını işgal eden Francisco Pizarro’nun ikinci dereceden kuzenidir. Küba’nın İspanyollarca fethedilmesinde görev almış ve buradan elde ettiği geniş arazi ve yerli köleler sayesinde ödüllendirilmiştir. Yeni Dünya’nın zenginliğini kavradıktan sonra, Küba valisinden bir keşif izni talep eder; valinin yalnızca ticaret ve keşif izni vermesine rağmen, Cortés valiyi ikna ederek Meksika’yı işgal etmeyi başarır.

Aztek topraklarına çıktığında, mürettebatının kaçmasını engellemek amacıyla gemilerini batırdığı söylenir. Yanında topçu, zırhlı süvari, zırhlı piyade ve tüfekli askerlerden oluşan yaklaşık 40 000 kişilik bir kuvvet olduğu belirtilir; bazı rivayetler bu sayıyı yerli kabilelerden topladığı askerlerle 100 000’e kadar çıkardığını iddia eder. Bazı yerli kabileler, Azteklerin düşmanı olmaları nedeniyle Cortés’e Tenochtitlán’ın yolunu göstererek şehri bulmasına yardımcı olmuştur. İlk etapta Aztek İmparatoru Montezuma, bu güce karşı direnç göstermez ve başkentte kilise kurulmasına bile izin verir.

Fakat zamanla şehir sakinleri, Cortés’in getirdiği yağma ve istila karşısında ayaklanmaya başlar; bu isyan sırasında Montezuma yaralanıp kısa sürede hayatını kaybeder. Cortés, kalan birlikleriyle zor koşullarda şehri terk eder, ardından ana ordusuyla kuşatarak uzun bir çatışma sonrası Tenochtitlán’ı ele geçirir. Altın ve mücevher peşinde yaptığı katliamlarla, Azteklerin başkenti Tenochtitlán’ı (o dönemde 200 000 nüfusuyla İstanbul ve Paris’ten sonra dünyanın üçüncü büyük şehri) yerle bir eder ve tarihe acımasız bir fatih olarak geçer. Son yıllarında İspanya’ya çağrılan Cortés, yetkileri azaltıldıktan sonra 1541’de Cezayir seferine katılmış ve ölümden zor kurtulmuştur.