İbn Miskeveyh
Müslüman filozof
İbn Miskeveyh (Ahmed bin Muhammed Miskeveyh), 940‑1030 yılları arasında yaşamış, Fars kökenli bir Şii filozoftur. Aristoteles ve Farabi’den sonra “Üçüncü Öğretmen” (Muallim Salis) olarak anılır. Rey, İran’da 940 (hicri 320) yılında doğmuş, eğitimini de aynı şehirde tamamlamıştır. Hayatı boyunca Bağdat, İsfahan ve Rey’de Büveyhî Hanedanı'na hizmet etmiş, aynı zamanda Sicistânlı bir entelektüel çevrenin de üyesiydi.
Felsefe alanındaki çalışmalarıyla tanınan Miskeveyh, Farabi’nin düşüncelerinden büyük ölçüde etkilenmiş, Meşşai ekolunun önde gelen temsilcilerinden biri olmuştur. Yunan filozoflarının tevhid (birlik) üzerine odaklandığını ileri sürerek, din ile felsefe arasındaki uzlaştırma sorunundan ziyade, mantıksal ve metafizik sorulara yönelmiştir. Aynı zamanda kimya, tıp, tarih, ahlak ve metafizik gibi çeşitli disiplinlerde eserler kaleme almış; ancak kimya alanındaki çalışmalarının hiçbiri günümüze ulaşmamıştır.
İbn Miskeveyh, ahlak felsefesine özellikle önem vermiştir. Eflatun, Aristoteles ve Calinus’un etkisiyle, ahlakın nihai amacının üstün mutluluğa ulaşmak olduğunu savunmuş ve ahlâkın dört temel faziletini (hikmet, şecaat, rikkat ve adalet) toplumsal bir bağlamda ele almıştır. Bu bağlamda ahlakı “sosyal ahlak” olarak tanımlamış ve bireysel değil, toplumsal düzeyde gerçekleşebileceğini vurgulamıştır. Etik konularındaki eserleri, İslam felsefe geleneğinde etik alanının ilk sistematik incelenmesi olarak kabul edilir, bu yönüyle ona “Muallim‑i Salis” (Üçüncü Öğretmen) unvanı kazandırılmıştır.