Johannes Schiltberger

Johannes Schiltberger, 1381'de dünyaya gelmiş Alman bir asker ve gezgindi. Soylu bir aileden gelen Schiltberger'in doğduğu yerin, Münih ile Freising arasındaki Hollern civarı olduğu düşünülüyor. Hayatı, genç yaşta girdiği bir askeri birlikle çıktığı uzun ve tehlikeli yolculuklarla şekillendi.

1394'te Lienhart Richartinger'ın birliğine katılarak Osmanlı İmparatorluğu'na karşı savaşmak üzere yola çıkan Schiltberger, 1396'daki Niğbolu Muharebesi'nde esir düştü. Sultan I. Bayezid'in hizmetine giren Schiltberger, bu esaret yıllarında (1396-1402) Osmanlı ordusuyla Anadolu ve Mısır'a kadar uzanan seferlere katıldı. Ankara Muharebesi'nde (1402) Timur'un zaferinin ardından bu kez Timur'un emrine girdi ve onunla birlikte Semerkant'a kadar gitti. Timur'un ölümünden sonra ise sırasıyla Timur'un oğulları ve torunlarının hizmetinde bulundu, bu süreçte Ermenistan ve çevresindeki bölgelerde yaşadı.

Daha sonra Sibirya'ya yapılan bir sefere katılan Schiltberger, bu yolculukla bir Avrupalı'nın Sibirya hakkındaki ilk izlenimlerini kaydetmiş oldu. Orta Volga bölgesindeki Bulgarlara yapılan akınlarda da yer aldı, Kıpçak Hanlığı'nın eski başkenti Saray'ı ve Azak gibi önemli ticaret merkezlerini ziyaret etti. Bir Tatar prensi olan Çekre'nin hizmetinden ayrıldıktan sonra Kırım, Kafkasya ve Abhazya gibi farklı bölgelere seyahatler yaptı. Nihayet Batum civarında kaçarak özgürlüğüne kavuştu ve 1427 civarında Bavyera'daki evine döndü.

Schiltberger'in seyahatleri sadece coğrafi keşiflerle sınırlı kalmadı. Gördüklerini ve yaşadıklarını "Reisebuch" (seyahat kitabı) adını verdiği eserinde topladı. Bu kitap, sadece kendi deneyimlerini değil, aynı zamanda o dönemin siyasi olaylarının özetlerini ve özellikle gezdiği bölgelerin halkları, gelenekleri ve yaşam tarzları hakkında detaylı bilgiler içeriyor. Tuna'nın güneyindeki topraklar, Türklerin ve Tatarların yaşamı, Kafkasya, Ermenistan, Hazar Denizi çevresi, Sibirya, Kırım ve Mısır gibi farklı coğrafyalardan edindiği izlenimler, eserin önemli bölümlerini oluşturuyor. Hatta bu eserde, Hıristiyanlık tarihi açısından da önemli kabul edilen, bölgedeki Katolik misyonları ve Hıristiyan toplulukları hakkında da bilgiler yer alıyor. Schiltberger'in eserinin Türkçe'ye "Türkler ve Tatarlar arasında (1394-1427)" adıyla çevrildiği biliniyor. Kendisinin yaklaşık 1440 yılında vefat ettiği tahmin edilmektedir.