Nevin Halıcı
Nevin Halıcı, Konya'da yetişmiş Türk yemek araştırmacısı ve yazar. Bölgesel mutfak kitapları ve Sufi Cuisine ile Türk mutfağını dünyaya tanıttı.
Nevin Halıcı, Konya'da yetişmiş Türk yemek araştırmacısı, yazar ve eğitimcidir. Türkiye'nin bölgesel mutfaklarını sahada derleyip kitaplaştıran ilk isimlerden biri sayılır. İlk kitabı 1979'da Konya yemeklerine ayrıldı; ardından Ege (1981) ve Akdeniz (1983) mutfakları geldi. Yabancı okurlar için hazırladığı Nevin Halıcı's Turkish Cookbook ve Mevlevi mutfağını anlatan Sufi Cuisine ile Türk mutfağını yurt dışında da tanıttı. 2021'de kendi adını taşıyan bir vakıf kurdu.
Hayatı ve eğitimi
Halıcı Konya'da doğup büyüdü; ilk ve orta öğrenimini bu şehirde tamamladı. Konya'da kız enstitüsünde okuduktan sonra Ankara'daki Gazi Üniversitesi'nde ev ekonomisi ve beslenme eğitimi aldı; bu öğrenim 1970-1975 yıllarına denk gelir. Kaynaklar doğum yılı konusunda birbirini tutmuyor; bu yüzden burada bir yıl verilmedi.
Lisansın ardından eğitimini yurt dışında tamamlayan Halıcı, 1986'da Londra'da aşçılık sertifikası aldı. Yüksek lisansını 1991'de Selçuk Üniversitesi'nde, doktorasını 1997'de Gazi Üniversitesi'nde bitirdi. Yani mesleki bilgisini hem uygulamalı mutfak eğitimi hem de akademik çalışmayla birleştirdi.
Öğretmenlik yılları
Çalışma hayatına 1975'te Kızılcahamam'da yemek öğretmeni olarak başladı. Sonraki yıllarda İzmir, Konya ve Çumra'daki meslek liselerinde görev yaptı. Bu okullar, ileride kitaplarına dönüşecek tarifleri ve yöresel pratikleri yakından görmesini sağlayan bir çalışma ortamı oldu.
Kitapları ve çalışmaları
Halıcı'nın yöntemi, yemeği bir tarif listesi olarak değil bir bölgenin tarihi ve gündelik hayatı olarak ele almaktır. İlk kitabı Konya mutfağı üzerineydi; 1981'de Ege, 1983'te Akdeniz bölgesi mutfağı kitapları izledi. Ardından Osmanlı mutfağı ve Karadeniz yemekleri gibi başka başlıklar da çalışmalarına girdi.
Nevin Halıcı's Turkish Cookbook, Birleşik Krallık'ta 1980'lerin sonunda yayımlandı ve Türkçeden İngilizceye çevrilerek basılan ilk yemek kitabı olarak anılır. Sufi Cuisine ise Mevlevi tarikatının günlük düzeninin yemekle nasıl iç içe olduğunu anlatır. Kitap, Konya'dan tarifler ve Mevlânâ'nın sözlerinden alıntılar içerir; Saqi Books yayımladı, önsözünü yemek yazarı Claudia Roden yazdı. Sufi Cuisine Gourmand ödüllerinde yabancı dilde en iyi yemek kitabı kategorisinde ödül aldı.
Kongreler, vakıf ve miras
Halıcı Konya'da 1986'dan başlayarak düzenlenen uluslararası yemek kongrelerinin örgütlenmesinde yer aldı; yurt dışında düzenlenen sempozyum ve etkinliklere yemek hazırladı, konuşmacı olarak katıldı. Bu etkinlikler Türk mutfağının akademik ve uluslararası alanda ciddiye alınmasına katkı verdi.
2021'de kurduğu Nevin Halıcı Yemek Kültürü Vakfı, gastronomi ve aşçılık okuyan, maddi desteğe ihtiyacı olan başarılı öğrencilere burs verir. Vakfın amacı, Türk mutfak kültürüne ve aşçılık mesleğine katkı yapacak yeni kuşakları desteklemektir.
Konya ve Türk mutfağıyla bağı
Halıcı'nın çalışmalarının merkezinde Konya var. Kendi şehrinin yemek kültürünü yazıya geçiren ilk kitabı, ardından tüm Türk mutfağı üzerine yazdıkları, bölgesel mutfak araştırmasını Türkiye'de yaygınlaştıran bir çizgidir. Sufi Cuisine ile Mevlânâ'nın şehrindeki yemek geleneğini dünya okuruna taşıması da bu bağın yurt dışındaki karşılığıdır.
Nevin Halıcı hangi kitapları yazdı?
Konya (1979), Ege (1981) ve Akdeniz (1983) bölgelerinin mutfaklarını anlatan kitapların yanında Nevin Halıcı's Turkish Cookbook ve Sufi Cuisine en çok bilinen eserleridir. Bunlardan sonuncusu Mevlevi mutfağını konu alır. Başka bölge ve dönem mutfakları üzerine de kitapları vardır.
Nevin Halıcı Yemek Kültürü Vakfı ne yapar?
Vakıf 2021'de kuruldu. Gastronomi ve aşçılık programlarında okuyan başarılı ve desteğe ihtiyacı olan öğrencilere mezuniyete kadar aylık nakit burs verir. Başvuru koşulları ve tarihler her yıl vakfın duyurusuyla belirlenir; 2026-2027 dönemi duyurusunda aşçılık önlisans ve gastronomi lisans programlarındaki öğrenciler için belirli bir not ortalaması ve iki referans mektubu aranıyordu.
Nevin Halıcı Türk mutfağı için neden önemli?
Çünkü bölgesel mutfakları tek tek derleyen, bunu hem Türkçe hem yabancı dillerde yayımlayan ve akademik eğitimle destekleyen az sayıda isimden biridir. Konya'dan Ege ve Akdeniz'e uzanan kitapları, yöresel tarifleri kayıt altına aldı; Sufi Cuisine ise Türk mutfağının tarihî ve dinî boyutunu uluslararası okura gösterdi.
Kısaca
- Konya doğumlu Türk yemek araştırmacısı ve yazardır.
- Gazi Üniversitesi'nde ev ekonomisi ve beslenme okudu; yüksek lisansını 1991'de Selçuk'ta, doktorasını 1997'de Gazi'de tamamladı.
- 1975'ten itibaren Kızılcahamam, İzmir, Konya ve Çumra'da yemek öğretmenliği yaptı.
- Konya (1979), Ege (1981) ve Akdeniz (1983) mutfaklarını anlatan kitaplar yazdı.
- Sufi Cuisine Gourmand ödüllerinde yabancı dilde en iyi yemek kitabı kategorisinde ödül aldı.
- 2021'de Nevin Halıcı Yemek Kültürü Vakfı'nı kurdu.

























