Alan Mathison Turing, 23 Haziran 1912'de Londra'nın Maida Vale semtinde doğan İngiliz matematikçi, mantıkçı ve kriptologdur. Hesaplanabilirlik kuramına getirdiği tanımlar ve İkinci Dünya Savaşı'ndaki şifre çözme çalışmalarıyla, bilgisayar biliminin ve yapay zekâ tartışmalarının kurucu isimlerinden biri sayılır.
Ortaöğrenimini Sherborne Okulu'nda gördü. 1931'de Cambridge'deki King's College'a girdi, matematik öğrenimini 1934'te birincilikle bitirdi ve ertesi yıl kolejin araştırma üyeliğine seçildi. 1936'da yayımlanan "On Computable Numbers" başlıklı makalesinde, bir hesaplamanın mekanik olarak yapılıp yapılamayacağını soyut bir makine modeli üzerinden tanımladı.
Bugün Turing makinesi adıyla bilinen bu model, modern bilgisayarın kuramsal temeli olarak kabul edilir. Ardından Princeton Üniversitesi'ne geçti ve doktorasını 1938'de Alonzo Church'ün danışmanlığında tamamladı. Hesaplanabilir işlevlerin sınırlarına ilişkin Church–Turing tezi, iki araştırmacının bu dönemdeki birbirine paralel çalışmalarından doğdu.
Savaş yılları ve sonrası
Savaş başladığında Bletchley Park'taki hükümet şifre okuluna katıldı. Alman Enigma makinesiyle şifrelenen mesajların çözülmesinde, özellikle deniz kuvvetleri trafiğinde belirleyici rol oynadı; bu iş için "bombe" adlı elektromekanik düzeneğin tasarımına katkı verdi ve istatistiksel yöntemler geliştirdi. Çalışmaları gizli kaldığı için hizmetleri ancak 1946'da OBE nişanıyla tanındı.
Savaştan sonra Ulusal Fizik Laboratuvarı'nda program saklayan bir bilgisayar tasarımı üzerinde çalıştı, 1948'de Manchester Üniversitesi'ne geçerek oradaki ilk bilgisayarların yazılım ve kullanım çalışmalarına katıldı. 1950'de yayımladığı makalede, bir makinenin düşünüp düşünemeyeceği sorusunu, sorgulayıcının insanla makineyi ayırt edip edemeyeceğine dayanan bir sınama önerisiyle ele aldı; bu öneri sonradan Turing testi olarak anıldı. 1951'de Kraliyet Cemiyeti üyeliğine seçildi. 1952'de canlılardaki desen oluşumunu kimyasal tepkime ve yayılma süreçleriyle açıklayan biçimlenme (morfogenez) makalesini yayımladı.
Aynı yıl bir erkekle ilişkisi nedeniyle "ağır ahlaksızlık" suçlamasıyla mahkûm edildi ve hapis yerine hormon tedavisini kabul etmek zorunda kaldı. 7 Haziran 1954'te Wilmslow'daki evinde siyanür zehirlenmesinden hayatını kaybetti; soruşturma ölümü intihar olarak kayda geçirdi. 41 yaşındaydı.
Britanya hükümeti 2009'da ona yapılan muamele için resmen özür diledi, 2013'te ölümünden sonra kraliyet affı çıktı. Bilgisayar biliminin en saygın ödüllerinden biri olan ACM Turing Ödülü onun adını taşır.
