Henry Walter Bates (8 Şubat 1825, Leicester – 16 Şubat 1892, Londra), Amazon ormanlarında yaptığı uzun araştırmalarla ve kendi adıyla anılan Bates taklitçiliği kavramıyla bilinen İngiliz doğa bilimcidir. Hayvanlarda taklitçiliğin ilk bilimsel açıklamalarından birini yapmıştır.
Leicester'da doğdu. On üç yaşında bir çorap üreticisinin yanında çırak olarak çalışmaya başladı; boş zamanlarında böcek toplayıp kendi kendini yetiştirdi ve 1843'te bir dergide böcekler üzerine ilk yazısını yayımladı. Bu yıllarda Alfred Russel Wallace ile tanıştı ve dost oldu.
Amazon yılları
1848'de Wallace ile birlikte Brezilya'ya giderek Amazon havzasında örnek toplamaya başladı. Wallace 1852'de İngiltere'ye döndü; Bates ise çalışmalarını tek başına sürdürerek bölgede toplam yaklaşık on bir yıl geçirdi. 1859'da ülkesine döndüğünde, çoğu böcek olmak üzere 14.000'i aşkın türden örnek göndermişti; bunların yaklaşık 8.000'i bilim dünyası için yeniydi.
1861'de Heliconiidae kelebekleri üzerine sunduğu çalışmada, zararsız bir türün tatsız ya da zehirli bir türe benzeyerek avcılardan korunabildiğini ileri sürdü. Bugün Bates taklitçiliği olarak adlandırılan bu açıklama, doğal seçilimin işleyişine dair erken ve somut kanıtlardan biri olarak Charles Darwin tarafından da önemsendi. 1863'te yolculuğunu anlattığı The Naturalist on the River Amazons adlı kitabı yayımlandı ve geniş okur kitlesine ulaştı.
1864'ten ölümüne dek Londra'daki Kraliyet Coğrafya Derneği'nde sekreter yardımcısı olarak görev yaptı. Kraliyet Entomoloji Derneği'ne birkaç dönem başkanlık etti, 1881'de Royal Society üyeliğine seçildi. 16 Şubat 1892'de Londra'da öldü.
