Alonso de Ojeda

Alonso de Ojeda (1466‑1515), İspanyol denizcisi, kaşifi ve vali olarak tanınan bir isimdir. Çeşitli kaynaklarda adı “Alonzo” ya da “Oxeda” şeklinde de geçer. O, Venezuela kıyılarına ulaşan ilk Avrupalı filo komutanlarından biri olarak tarihe geçmiştir.

Ojeda, 1466 yılında İspanya’nın Cuenca şehrinde yoksul bir soylu ailede dünyaya geldi. Burgos’un o dönemdeki piskoposu Juan Rodríguez de Fonseca’nın himayesine girerek, 1493’te Kristof Kolomb’un ikinci Yeni Dünya seferine katıldı. Bu yolculukta yerli halkla yaşanan çatışmalarda öne çıkan Ojeda, 1496’da İspanya’ya döndü.

Üç yıl sonra, 1499’da kendi komutasındaki üç gemilik bir filo ile yeni bir keşif gezisine çıktı. Yanında, kıtanın bir parça değil yeni bir kıta olduğunu savunan Amerigo Vespucci ve haritacı Juan de la Cosa bulunuyordu. Üç haftadan biraz fazla bir sürenin ardından Orinoco Nehri ağzına yaklaşırken kıtayı gördü; Trinidad’ı geçip Maracaibo Körfezi’ni keşfetti. Burada gördüğü, Venedik’i hatırlatan ayaklıklı evler nedeniyle bölgeyi İtalyancada “küçük Venedik” anlamına gelen “Venezuela” olarak adlandırdı. Aynı bölgede Guaricha adında bir yerli kızla evlendi.

Venezuela’dan ayrıldıktan sonra Hispaniola adasına yöneldi. Burada Kristof Kolomb’un ayrıcalıklarını ihlal ettiği gerekçesiyle sert bir karşılama ile karşılaştı. 1500’de İspanya’ya dönerken yanına çok sayıda yerliyi götürdü; ancak sefer mali açıdan başarısız oldu ve 300 kişilik mürettebatın sadece 55’i hayatta kaldı.

Ojeda, Coquibacoa Valisi (Venezuela Körfezi’nin eski adı) olarak atanarak 1502’de Cadiz’den yeni bir yolculuğa çıktı. Amerika’da “Santa Cruz” adını verdiği bir yerde kısa bir koloni kurdu, fakat bir ayaklanma sonrası prangalı bir halde Hispaniola’daki Santo Domingo’ya geri dönmek zorunda kaldı. Burada bir yargıç, İspanya’ya dönmesine izin vermeden önce tüm yetkilerini ve mülklerini elinden aldı.

Tekrar Hispaniola’ya dönen Ojeda, bugün Kolombiya topraklarında bir koloni kurma izni aldı. 1509’da 300 kişilik bir ekiple yola çıkan sefer, anakaraya vardığında mürettebat sayısının 70’e düşmesiyle felaketle sonuçlandı. Cartagena yakınlarındaki bir yerli köyde çıkan çatışmada, Ojeda ve bir başka adam hariç herkes hayatını kaybetti.

Ojeda’nın yerli halklara karşı uyguladığı şiddet, tarihçi Bartolomé de las Casas’ın tanıklığıyla da belgelenmiştir: “İspanyollar köyde büyük bir katliam gerçekleştirdi; kadınlar, çocuklar ve bebekler dahil hiç kimse hayatta kalmadı. Sonrasında köy yağmalandı.” Yerlileri köle yapan Ojeda, Hispaniola’da önemli bir kabile reisinin kulağını kesmiş, yerel bir kral olan Caonabo’yu ise zincirleyerek İspanya’ya götürmüştür.