Gabriele Tinti
Gabriele Tinti, 1979'da Jesi'de doğan İtalyan şair. Antik heykeller ve müze eserleri üzerine yazdığı ekfrastik şiirleri ve Premio Montale ödülüyle tanınır.
Gabriele Tinti, 18 Aralık 1979'da İtalya'nın Jesi kentinde doğan şair ve yazardır. Antik heykelleri ve müze koleksiyonlarındaki eserleri konu alan, kısa ve sert kurgulu ekfrastik şiirleriyle tanınır; yani şiirlerini bir sanat eserine bakarak, çoğu zaman o eserin önünde okunmak üzere yazar. Çalışmaları Los Angeles, New York, Londra ve Roma'daki büyük müzelerde sahnelenmiştir.
Şiirlerinin ortak konusu ölüm, acı, yenilgi ve bedenin kırılganlığıdır. Boksörler, yenik düşmüş kahramanlar ve ayakta kalmaya çalışan insan figürleri sık sık metinlerinin merkezine girer. 2018'de "Ruins" projesiyle Premio Montale'yi aldı; ödül töreni Roma'daki Museo Nazionale Romano'nun Palazzo Altemps binasında yapıldı.
Hayatı ve ilk yılları
Tinti, Marche bölgesindeki Jesi'de doğdu. Kaynaklar onu şair, yazar ve sanat eleştirmeni olarak anar. Yayımlanan kitaplarına bakılırsa 2013'te "All Over" ile başlayan dizi, ardından 2016, 2020, 2021, 2022 ve 2023'te çıkan kitaplarla sürdü. Hayatının özel ayrıntıları hakkında güvenilir kaynaklarda fazla bilgi yoktur; bu sayfa yalnızca kamuya açık, iki ayrı yerde doğrulanabilen bilgilere dayanır.
Ekfrastik şiir ve müzelerle çalışmaları
Ekfrasis, bir görsel sanat eserinin sözle betimlenmesi anlamına gelir. Tinti bu geleneği klasik bir metin okuma biçiminden çıkarıp canlı bir gösteriye çevirdi: şiirler, hakkında yazıldıkları heykelin yanında ya da önünde bir oyuncu tarafından seslendirilir. Bu yöntemle J. Paul Getty Müzesi, New York'taki Metropolitan Sanat Müzesi, British Museum, Los Angeles County Sanat Müzesi, Roma Ulusal Müzesi ve Capitoline Müzeleri gibi kurumlarla çalıştı.
Kendi sitesinde Ara Pacis Müzesi, Napoli Ulusal Arkeoloji Müzesi ve Münih'teki Glyptothek de çalıştığı yerler arasında sayılır. 2019'da Getty Müzesi ve Los Angeles County Sanat Müzesi'nde bir dizi okuma yapıldı.
Konu olarak seçtiği eserler arasında Dinlenen Boksör (Boxer at Rest) ve Diskobolos gibi antik dönemin tanınmış heykelleri bulunur. Şiirlerin biçimi epigram benzeri, yani kısa ve vurucudur; boksörler, yenik düşmüş kahramanlar ve insanın çabası bu metinlerin ana figürleridir.
Şiirlerini seslendirenler
Tinti'nin okumalarında sinemadan tanınmış isimler yer aldı. Aralarında Willem Dafoe, Kevin Spacey, Franco Nero, Joe Mantegna, Abel Ferrara, Alessandro Haber ve Marton Csokas bulunur. Böylece şiir, müzenin salonunda ya da eserin önünde kısa bir performansa dönüşür.
Kitapları
İlk kitabı "All Over" 2013'te yayımlandı. 2016'da Skira Rizzoli'den çıkan "Last Words", fotoğrafçı Andres Serrano ile ortak bir çalışmadır; kitap, din, şiddet ve beden üzerine bulunmuş şiir (found poetry) niteliğinde metinler içerir. 2020'de New York'ta powerHouse Books'tan "The Earth Will Come to Laugh and to Feast" çıktı.
Antik heykellere yazdığı şiirleri bir araya getiren "Ruins" 2021'de yayımlandı; kitap Milano'da Libri Scheiwiller, Londra'da Eris Press tarafından basıldı. İtalyanca "Sanguinamenti" 2022'de çıktı; İngilizce karşılığı "Bleedings" 2023'te New York'taki Contra Mundum Press'ten yayımlandı. Aynı yıl Eris Press'ten "Confessions" da çıktı.
Ödülü ve şiirdeki yeri
Premio Montale, "Ruins" projesine 2018'de verildi. Tinti'nin önemi, çağdaş şiiri kitap sayfasının dışına taşıyan bir sunum biçimi geliştirmesinden gelir. Antik heykel ile çağdaş izleyici arasındaki mesafeyi bir ses üzerinden kapatmaya çalışır. Ekfrasis, antik çağdan beri edebiyatın bilinen bir türüdür; Tinti'nin farkı, bu türü müze mekânıyla ve canlı seslendirmeyle birleştirmesidir.
Gabriele Tinti şair mi, oyuncu mu?
Gabriele Tinti adını taşıyan iki kişi vardır ve karıştırılır. Bu sayfadaki Gabriele Tinti, 1979 doğumlu İtalyan şairdir. Aynı adı taşıyan başka bir Gabriele Tinti ise 1932'de Molinella'da doğup 1991'de Roma'da ölen İtalyan oyuncudur; 150'den fazla yapımda rol almıştır. Arama motorlarında çıkan film ve ölüm nedeni gibi sorgular bu oyuncuyla ilgilidir, şairle ilgili değildir.
Gabriele Tinti'nin şiirlerini kimler okudu?
Şiirlerini Willem Dafoe, Kevin Spacey, Franco Nero, Joe Mantegna, Abel Ferrara, Alessandro Haber ve Marton Csokas okudu. Okumalar genellikle müzede, ilgili heykelin önünde yapılır; Los Angeles'taki Getty ve Los Angeles County Sanat Müzesi'ndeki 2019 okumaları bunların bir örneğidir.
Ruins projesi nedir?
"Ruins", Tinti'nin antik heykeller üzerine yazdığı şiirlerden oluşan projedir. Proje 2018'de Premio Montale'yi aldı; ödül töreni Roma'daki Museo Nazionale Romano'nun Palazzo Altemps binasında yapıldı. Şiirler 2021'de aynı adla kitap olarak yayımlandı. Metinlerde ölüm, yenilgi ve bedensel kırılganlık gibi temalar öne çıkar.
Gabriele Tinti nereli?
Tinti İtalyandır. 18 Aralık 1979'da Marche bölgesindeki Jesi'de doğmuştur. Kitaplarının bir kısmı New York ve Londra'daki yayınevlerinden İngilizce olarak çıkmıştır.
Kısaca
- 18 Aralık 1979'da Jesi'de doğan İtalyan şair ve yazardır.
- Antik heykeller ve müze eserleri üzerine ekfrastik şiir yazar; şiirleri eserin önünde okunur.
- Getty, Metropolitan, British Museum ve Los Angeles County Sanat Müzesi gibi kurumlarla çalıştı.
- Willem Dafoe ve Kevin Spacey gibi oyuncular şiirlerini seslendirdi.
- "Ruins" projesiyle 2018'de Premio Montale'yi aldı; kitapları arasında "Last Words" (2016) ve "Ruins" (2021) bulunur.

























