Nuri Bilge Ceylan

Nuri Bilge Ceylan, 26 Ocak 1959’da İstanbul Bakırköy’de dünyaya gelmiş bir yönetmen, senarist ve fotoğrafçıdır. 1997’den itibaren uzun metrajlı filmleriyle sayısız ödül topladı; 2014 Cannes Film Festivali’nde “Kış Uykusu” filmiyle Altın Palmiye’ye layık görülerek bu ödülü kazanan ikinci Türk yapımı oldu. Beş filmi, En İyi Uluslararası Film Oscar’ı için Türkiye’nin adayı olarak gösterildi.

Ceylan, çocukluğunu babasının doğup büyüdüğü Çanakkale Yenice’de geçirdi, ilköğrenimini orada tamamladı ve ardından ortaöğretimini İstanbul’da sürdürdü. 1976’da İstanbul Teknik Üniversitesi Kimya Mühendisliği’ne başladı, iki yıl sonra Boğaziçi Üniversitesi Elektrik Mühendisliği’ne geçiş yaptı. Üniversite yıllarında fotoğrafçılık, dağcılık ve mağaracılık kulüplerine katılarak doğa ile iç içe oldu; 1982’de Milliyet Sanat dergisinde genç fotoğrafçılar arasında adını duyurdu, 1989’da “Çıplak ve Deniz” adlı fotoğraf dizisiyle Kodak yarışmasında birincilik elde ederek Türkiye’yi uluslararası arenada temsil etti.

Askerlik hizmetini Ankara Mamak’ta yaparken sinemaya yönelen Ceylan, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi’nde iki yıl sinema eğitimi aldı. 1993’te Mehmet Eryılmaz’ın “Seviyorum Ergo Sum” kısa filminde oyunculuk yaptı ve kamera arkasındaki tecrübesini artırdı. Aynı yıl kendi ilk kısa filmi “Koza”yı çekti; bu eser Cannes’da yarışmaya seçilen ilk Türk kısa filmi oldu.

Uzun metrajlı sinema serüveni “Kasaba” (1997) ile başladı; bu otobiyografik yapım Berlin dahil pek çok uluslararası festivalde gösterildi ve “taşra üçlemesi”nin ilk filmi olarak kabul edildi. Ardından “Mayıs Sıkıntısı” (1999) Berlin Film Festivali’ne, “Uzak” (2002) ise Cannes’ta Büyük Jüri Ödülü’nü (Grand Prix) alarak Ceylan’ın adını dünya sinemasına taşıdı. Bu filmlerde aile üyelerini oyuncu olarak kullanan yönetmen, görüntü yönetmenliğinden senaryo ve kurguya kadar tüm aşamalarda aktif rol üstlendi.