Yma Sumac

Yma Sumac, 13 Eylül 1922'de Peru'nun Cajamarca bölgesindeki Ichocán köyünde doğdu. Gerçek adı Zoila Augusta Emperatriz Chavarri del Castillo olan sanatçı, genç yaşta sesini keşfetti ve 13 yaşına geldiğinde Arjantin’e radyo programı yapma daveti aldı. 1940'ların ortalarına gelindiğinde Arjantin’de 16 kadar şarkıyı kaydetmiş, 1942'de orkestra şefi Moisés Vivanco ile evlenmişti. Karısı ve dansçı Cholita Rivero ile kurdukları “The Inka Taky Üçlüsü” adlı grup, İnka kökenli eski Peru melodilerini sahneye taşıyarak Güney Amerika’da turnelere çıktı.

1946'da grup New York’a geldiğinde, Amerikan dinleyicileri bu egzotik seslere alışık değildi. Ancak bir Capitol Records yetkilisi, Sumac’ın eşsiz beş oktavlık vokal aralığını fark etti ve 1950'de sanatçıya bir kontrat imzalattı. Bu dönemde sahne adını Yma Sumac olarak kaydetti; adı, onun mistik ve egzotik imajını pekiştirdi. Eğitimli bir müzisyen olmamasına rağmen, notayı okuyamadığı söylenirken, sadece doğuştan gelen yeteneğiyle 5 oktavlık bir ses aralığında şarkı söyleyebiliyordu. 1955'te ABD vatandaşlığına geçen Sumac, “Voice of the Xtabay” albümüyle, reklamı olmamasına rağmen 100 binin üzerinde satış rakamına ulaşarak uluslararası bir şöhrete kavuştu.

1950'li yıllarda Hollywood Bowl gibi büyük sahnelerde verdiği konserlerle “İnka Prensesi”, “Perulu Diva” ve “Egzotik Müzik” gibi lakaplarla anılan Yma Sumac, beş albümle sınırlı bir diskografiye sahip olsa da eserleri yıllar içinde defalarca yeniden bastırıldı. 2008'de 86 yaşını kutlayan sanatçı, aynı yıl 1 Kasım’da Los Angeles'ta kalın bağırsak kanseri nedeniyle yaşamına veda etti.