Yeşil Kart Sigortası Nedir, Hangi Ülkelerde Geçerli? Sınır Sigortası Rehberi

Önemli bir ayrım: Yeşil Kart bir sorumluluk sigortası. Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu'nun (TTOK) da vurguladığı gibi kendi aracında oluşan hasarı karşılamıyor. Yurt dışında kendi aracının hasarı için güvence istiyorsan kasko poliçende yurt dışı teminatı olup olmadığını ayrıca sor.

Adı eskiden kartın yeşil kâğıda basılmasından geliyor. Bürolar Konseyi'nin kararıyla 1 Temmuz 2020'den beri beyaz kâğıda siyah mürekkeple basılan ve e-postayla gönderilebilen kartlar da düzenlenebiliyor ve tüm üye ülkeler bunları tanımak zorunda; yine de sınırda göstermek için bir çıktısını yanında bulundurmak en güvenlisi.

Sistem nasıl işliyor?

Yeşil Kart sistemi, Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu'nun 1949 tarihli tavsiye kararıyla kuruldu. Her üye ülkede bir ulusal Yeşil Kart Bürosu bulunuyor ve bu bürolar Brüksel merkezli Council of Bureaux (Bürolar Konseyi) çatısında bir araya geliyor. Türkiye'de sistemi Türkiye Motorlu Taşıtlar Bürosu (TMTB) yürütüyor.

Yurt dışında kaza yaptığında karşı taraf, kendi ülkesindeki büroya başvuruyor; o büro zararı yerel kurallara göre çözüp masrafı senin sigorta şirketine bağlı büro üzerinden takip ediyor. Yani kazaya karışan yabancı sürücü, senin sigorta şirketinin peşine Türkiye'de düşmek zorunda kalmıyor. Sistem sınır geçişlerini de bu yüzden kolaylaştırıyor.

Hangi ülkelerde geçerli?

Sistemde 40'ı aşkın ülke yer alıyor. Kıbrıs'taki Motorlu Taşıt Sigortacıları Fonu'nun yayımladığı güncel üye listesine göre sistemdeki ülkeleri şöyle gruplayabilirsin:

• Avrupa Ekonomik Alanı: AB'nin 27 üyesinin tamamı ile İzlanda, Norveç ve Lihtenştayn.
• AB dışı Avrupa ülkeleri: Birleşik Krallık, İsviçre, Andorra, Sırbistan, Karadağ, Bosna-Hersek, Kuzey Makedonya, Arnavutluk, Moldova ve Ukrayna.
• Diğerleri: Türkiye, Azerbaycan, Fas ve Tunus.

Listede adı geçse de üyeliği askıya alınan ülkelere dikkat: Rusya ve Belarus'un üyeliği 30 Haziran 2023'ten, İran'ın üyeliği ise 1 Ocak 2024'ten beri askıda. Bu ülkelerde Yeşil Kart geçerli değil. Bulgaristan Yeşil Kart Bürosu'nun duyurusuna göre İran'a girişte sınır sigortası satın alınması gerekiyor.

Gürcistan ise sistemin üyesi değil. Gürcistan, yabancı plakalı araçlar için kendi zorunlu sorumluluk sigortasını yasayla düzenledi; bu poliçe sınırda alınabiliyor. Aracınla Sarp'tan geçip Tiflis yolculuğu planlıyorsan Yeşil Kart'a güvenme, Gürcistan'ın kendi sigortasını hesaba kat.

Kartın üzerinde neye bakmalısın?

Yeşil Kart'ın ön yüzünde sistemdeki ülkelerin uluslararası taşıt tanıtma kodları kutucuklar halinde sıralanıyor: Bulgaristan için BG, Yunanistan için GR, Sırbistan için SRB gibi. Kural basit: kodun üzeri çizilmemişse kart o ülkede geçerli; çizilmişse geçerli değil. Yola çıkmadan önce güzergâhındaki her ülkenin, sadece varış ülkesinin değil transit geçeceğin ülkelerin de kodunu tek tek kontrol et.

Kartın üzerinde ayrıca geçerlilik başlangıç ve bitiş tarihleri, plaka ya da şasi numarası, araç türü ve sigorta şirketinin bilgileri yer alıyor. Plaka ve şasi bilgisinin ruhsatınla birebir uyuştuğundan ve dönüş tarihinin geçerlilik süresinin içinde kaldığından emin ol. Yolculuk uzarsa kartın süresi dolmadan yenilemeyi unutma.

Nereden ve nasıl alınır?

Yeşil Kart, Türkiye'de trafik sigortası düzenleyen ve sisteme dahil olan sigorta şirketlerinden ya da onların acentelerinden alınabiliyor. TTOK da bürolarından ve çevrim içi başvuruyla Yeşil Kart düzenliyor. TTOK'a göre kart yalnızca Türkiye'de tescilli ve geçerli zorunlu trafik sigortası bulunan araçlar için düzenlenebiliyor.

Poliçeler genellikle 15 günden bir yıla kadar farklı sürelerle düzenleniyor ve prim; süreye, araç türüne ve şirkete göre değişiyor. Güncel tutarı birkaç sigorta şirketinden ya da TTOK'tan karşılaştırarak öğren. Başvuru için ruhsat bilgileri, trafik sigortası poliçen ve kimlik bilgilerin genellikle yeterli oluyor.

Kartın yoksa: sınır sigortası

Yeşil Kart'ın yoksa ya da kart gittiğin ülkede geçerli değilse, çoğu ülkeye girişte sınır sigortası almak zorunda kalırsın. T.C. Sofya Büyükelçiliği'nin bilgi notu, Bulgaristan'a girişte uluslararası trafik sigortası olmayanların bunu sınırda satın alabileceğini belirtiyor. Sınır sigortası genellikle yalnızca o ülkeyi kapsıyor ve kısa süreli oluyor; güzergâhında birkaç ülke varsa her birinde ayrı işlem gerekebilir.

Sınırda sigorta satış noktasının açık olmaması, uzun kuyruk ya da bazı kapılarda bu hizmetin bulunmaması gibi sürprizlerle karşılaşmamak için Yeşil Kart'ı yola çıkmadan önce almak çok daha pratik. Sigortasız araçla trafiğe çıkmak ise pek çok ülkede aracın bağlanmasına ve ağır cezalara yol açıyor.

Kaza olursa ne yapmalısın?

Önce can güvenliğini sağla ve gerekiyorsa acil yardım çağır; Avrupa Birliği'nde tek acil numara 112. Karşı tarafla sigorta ve kimlik bilgilerini paylaş, olay yerinin ve araçların fotoğrafını çek. Birçok Avrupa ülkesinde kullanılan ortak kaza tespit tutanağını, dilini anlamadığın bir metni imzalamadan dikkatle doldur. Ardından Yeşil Kart'ı düzenleyen sigorta şirketine en kısa sürede haber ver; kartın arka yüzünde ya da poliçende yazan iletişim bilgileri bunun için var.

Yurt dışında aracınla yolculuğa çıkmadan önce tüm hazırlıkları tek listede toplamak için yurt dışı seyahat öncesi kontrol listesini, karadan çıkışta ödenecek harç için de yurt dışı çıkış harcı yazımızı oku.

İlgili yazılar: Yurt Dışında Araç Kullanmak: Uluslararası Sürücü Belgesi Nereden Alınır? · Otobüs ve Trenle Avrupa'ya Gitmek: Sofya Ekspresi, Sınır Kapıları ve Vize

Sık Sorulan Sorular

Yeşil Kart kendi aracımın hasarını karşılar mı?

Hayır. Yeşil Kart bir sorumluluk sigortası; yalnızca karşı tarafa verdiğin zararları, kazanın olduğu ülkenin zorunlu sigorta kuralları çerçevesinde karşılıyor. Kendi aracın için kasko poliçende yurt dışı teminatı olup olmadığına bak.

Yeşil Kart Rusya ve İran'da geçerli mi?

Hayır. Rusya ve Belarus'un üyeliği 30 Haziran 2023'ten, İran'ın üyeliği 1 Ocak 2024'ten beri askıda. Bu ülkeler için sınırda yerel sigorta alman gerekiyor.

Gürcistan'a Yeşil Kart'la gidebilir miyim?

Gürcistan Yeşil Kart sisteminin üyesi değil. Yabancı plakalı araçlar için ülkenin kendi zorunlu sorumluluk sigortası var ve bu poliçe sınırda alınabiliyor.

Kartta bir ülkenin kodu çiziliyse ne anlama gelir?

Kart o ülkede geçerli değil demek. Güzergâhındaki tüm ülkelerin kodlarını kontrol et; çizili kod varsa o ülke için ayrı sigorta ayarla.

Yeşil Kart'ı sınırda alabilir miyim?

Türkiye çıkışında buna güvenme; kartı yola çıkmadan sigorta şirketinden ya da TTOK'tan al. Kartın yoksa bazı ülkelere girişte sınır sigortası satın alınabiliyor, ancak bu genellikle yalnızca o ülkeyi kapsıyor.

Kapak fotoğrafı: Uluslararası motorlu taşıt sigorta kartı (Yeşil Kart), ülke kodları görünen örnek · Mattesák · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons