Malezya
Güneydoğu Asya ülkesi
Malezya, Güneydoğu Asya’nın iki kıtasında toprakları bulunan bir federal anayasal monarşidir. Toprakları, Güney Çin Denizi üzerinden ayrılan 13 eyalet ve üç federal bölgeye bölünür; Malay Yarımadası’nda yer alan bölge ve Borneo adasındaki Doğu Malezya bu iki parçayı oluşturur. Yarımada kısmı Tayland, Singapur, Vietnam ve Endonezya ile deniz sınırları paylaşırken, Doğu Malezya ise Brunei, Endonezya, Filipinler ve Vietnam ile komşudur. Başkenti Kuala Lumpur hâlen yasama organının bulunduğu büyük şehir iken, idari başkent Putrajaya yürütme ve yargı organlarına ev sahipliği yapar. Nüfusu 34 milyonu aşan ülke, dünya sıralamasında 42. en kalabalık ülke konumundadır.
Ülkenin tarih sahnesine çıkışı, 18. yüzyılda Britanya İmparatorluğu’nun himayesinde olan Malay krallıkları ve Boğaz Yerleşimleriyle başlar. II. Dünya Savaşı sırasında Japonların işgali altına giren Malezya, savaşın bitiminden üç yıl sonra 1946’da Malay Birliği, 1948’de Malay Federasyonu adıyla yeniden yapılandırıldı. 31 Ağustos 1957’de tam bağımsızlık kazanan ülke, 16 Eylül 1963’te Kuzey Borneo, Sarawak ve Singapur’la birleşerek bugünkü Malezya’yı oluşturdu; Singapur ise iki yıl sonra ayrılarak bağımsız bir devlet hâline geldi.
Coğrafi olarak tropikal iklimi ve yüksek biyolojik çeşitliliğiyle tanınan Malezya, pek çok endemik türü barındıran 17 “mega çeşitli” ülkeden biridir. Nüfusun yarısından fazlası Malay kökenli olup, Çinli, Hintli ve yerli topluluklar da önemli bir azınlık teşkil eder. Resmi dil Malayca’nın standart biçimi iken, İngilizce de yaygın olarak ikinci dil olarak kullanılır. Resmi din İslam’dır; ancak anayasa tüm inançlara din özgürlüğü tanır. Hükümet yapısı Westminster modeli üzerine kurulmuş olup, ortak hukuk temelli bir hukuk sistemi yürütür; devlet başkanı beş yılda bir dokuz eyalet yöneticisi arasından seçilen bir monardır ve başbakan hükümetin başındadır.
Ekonomik açıdan geçmişte tarım ve temel hammaddelere dayalı bir yapı sergileyen Malezya, günümüzde hizmet ve imalat sektörleriyle yönlendirilmiş bir ekonomi sunar. Barışçıl dış politikası ve güçlü pasaportuyla yüksek sıralarda yer alan ülke, İslam İşbirliği Teşkilatı, Doğu Asya Zirvesi, ASEAN gibi kuruluşların kurucu üyesi olmasının yanı sıra Bağlantısızlar Hareketi, Milletler Topluluğu ve Asya‑Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) gibi çok taraflı platformlarda da aktif rol oynar.