İbn Kesir

İbn Kesir, 1301 yılında (Hicri 701) Şam’a yakın Busra köyündeki Mecdel (ya da Micdel) köyünde dünyaya gelmiştir. Tam adı Ebu’l‑Fida İsmail İmadu’d‑Din bin Ömer bin Kesir el‑Dımaşkî el‑Kureyşî’dir. Babasını üç‑dört yaşındayken kaybetmesi, yedi yaşına geldiğinde ailesiyle birlikte Şam’a göç etmesi ve burada aldığı ilk dini eğitim, onun şekillenmesinde büyük rol oynamıştır. Şam’da, Burhaneddin el‑Fezari, İbn Kadı Şihne, Kasım İbn Asakir, İshak İbn Amidî, Muhammed İbn Zinad, İbn er‑Rabi ve İbn Teymiyye gibi dönemin önde gelen alimlerinden fıkıh, tefsir ve hadisi öğrenmiştir.

Genç yaşta eser kalemiyle tanınan İbn Kesir, Tehzîb‑ul‑Kemal’in müellifi Mizzî’nin derslerine katılmış ve onun kızıyla evlenerek damadı olmuştur. Karafi, Debbusi, Urani ve Huteni gibi bilginlerden icazet alarak Şam’ın tanınmış medreselerinde ders vermiş, daha sonra Hecibiye Medresesi’nde müderrislik yapmıştır. Sübki’nin vefatından sonra Eşrefiyye Dâru’l‑Hadis’in başına geçerek pek çok öğrenci yetiştirmiş; bunların arasında İbn Hacer, Şihâbüddin İbn Hiccî ve Hafız Ebu’l‑Mehâsin el‑Hüseynî gibi önemli hadis bilginleri yer alır. En bilinen eserlerinden biri olan El‑Bidaye ve‑n‑Nihaye, “Büyük İslam Tarihi” adıyla da çevrilmiş, Peygamberimizin hayatı, Dört Halife dönemi ve sonraki tarihî olayları kapsamlı biçimde ele almasıyla takdir toplar.

Ömrünün ilerleyen yıllarında gözleri zayıflayan İbn Kesir, 1373 (Hicri 774) yılında, 72 yaşında Şam’da vefat etmiştir. Tarih, fıkıh ve hadis alanlarında bıraktığı eserler, İslam düşüncesinin bu disiplinlerdeki gelişimine hâlen ışık tutmaktadır. Özellikle el‑Bidaye ve‑n‑Nihaye fi’t‑Tarih, kainatın yaratılışından kendi dönemine kadar geniş bir zaman dilimini kapsar; ayrıca el‑Bâisu’l‑Hasis Şerh İhtisar Ulûmi’l‑Hadîs, et‑Tekmîl fî Ma‘rifeti’s‑Sikât ve‑d‑Du‘afâ ve‑l‑Mecâhîl gibi eserleri, hadis ilmiyle ilgili detaylı incelemeler sunar.