Knud Rasmussen

Knud Rasmussen, Grönlandlı ve Danimarkalı kutup kâşifi ve etnologdur. Kuzey Kutbu çevresinde yaşayan İnuit topluluklarının dilini, inançlarını ve sözlü geleneklerini yerinde inceleyen ilk araştırmacılardan biri sayılır; en çok Grönland'dan Alaska'ya köpek kızağıyla uzanan Beşinci Thule Seferi'yle tanınır.

7 Haziran 1879'da Grönland'ın batı kıyısındaki Jakobshavn'da (bugünkü Ilulissat) doğdu. Babası Danimarkalı bir papaz, annesi ise İnuit ve Danimarka kökenliydi. Çocukluğunu İnuitlerin arasında geçirdiği için Grönland dilini küçük yaşta öğrendi, kızak kullanmayı ve avcılığı da bu çevrede edindi.

Seferler

İlk büyük yolculuğu, 1902-1904 yıllarında Ludvig Mylius-Erichsen'in yönettiği Danimarka Edebiyat Seferi'ydi; bu çalışmada Grönland'ın kuzeyindeki kutup İnuitlerinin kültürünü inceledi. 1910'da Peter Freuchen'le birlikte kuzeybatı Grönland'da Thule ticaret istasyonunu kurdu. İstasyon bölge halkının ihtiyaç duyduğu malları sağlarken elde edilen gelir sonraki araştırmaların finansmanına da katkı verdi. Rasmussen burayı üs alarak 1912-1933 arasında yedi Thule seferi düzenledi.

1912'deki ilk seferde Freuchen'le birlikte Grönland iç buzulunu geçti. 1916-1918'deki ikinci sefer kuzey kıyılarının haritalanmasına, 1919-1920'deki dördüncü sefer ise doğu Grönland'da etnografik derlemeye ayrıldı. 1921-1924 arasındaki Beşinci Thule Seferi bu çalışmaların doruğu oldu: ekip Kanada Arktik'indeki toplulukları inceledi; Rasmussen ardından iki İnuit yol arkadaşıyla köpek kızağıyla Kuzey Amerika'nın kuzeyini boydan boya geçerek Alaska'ya ulaştı. Sefer, İnuitlerin kökeni ve göç yolları hakkındaki bilgilere büyük katkı yaptı; elde edilen bulgular uzun yıllar boyunca yayımlandı.

Yazdıkları arasında The People of the Polar North (1908) ve Beşinci Thule Seferi'ni anlatan Across Arctic America (1927) öne çıkar. Kopenhag Üniversitesi 1924'te ona fahri doktora verdi. Yedinci Thule Seferi sırasında besin zehirlenmesine yakalandı; durumu zatürreyle ağırlaştı ve 21 Aralık 1933'te Kopenhag yakınlarındaki Gentofte'de 54 yaşında öldü.