Memduh Ün

Memduh Ün, 14 Mart 1920 tarihinde İstanbul’un Kasımpaşa semtinde dünyaya geldi. Babası polis Mustafa Ün, annesi ise deniz yüzbaşısının kızı Makbule Ün’dür. Futbola lise yıllarında Langa Genç Takımı’nda başladı ve daha sonra Beşiktaş’ta forma giydi. 1941 yılında Ankara Demirspor’a transfer oldu ve takımının 1942-43 sezonunda Ankara ligi şampiyonluğuna ulaşmasına katkı sağladı. Askerliğini Ankara’da tamamladıktan sonra İstanbulspor ve İETT futbol takımlarında da oynadı. Aynı dönemde memuriyet hayatını da sürdürerek Eskişehir Şeker Fabrikası, TCDD ve Elektrik İdaresi’nde görev aldı.

Futbol kariyerini devam ettirirken sinemaya da adım atan Memduh Ün, 1947 yılında Hürrem Erman’ın yapımcılığını üstlendiği "Damga" filmiyle Turhan Ün adıyla ilk kez bir filmde rol aldı. 1949’da evlendiği Cahide Şen’den bir oğlu ve bir kızı oldu. Sinema dünyasında daha derin bir yer edinmek amacıyla arkadaşı Arşavir Alyanak ile birlikte 1951 yılında "Hayat Acıları" filmini hem senaryosunu yazıp hem de yapımcılığını üstlenerek ilk yapımcılık deneyimini gerçekleştirdi. Bu filmin ardından Ceylan Film’e sattıkları haklarla birlikte Yakut Film adlı yapım şirketini kurdular.

1954 yılına kadar hem çeşitli yapımlarda oyuncu olarak yer alan hem de yapımcı olarak çalışan Memduh Ün, bu dönemde sinema dilini geliştirmeye odaklandı. İlk yönetmenlik deneyimi olan "Düşman Aşıklar" ticari olarak başarısız olsa da bir yıl sonra çektiği "Yetim Yavrular"la dikkatleri üzerine çekti. 1959’a kadar ağırlıklı olarak melodram türünde filmler yöneten Ün, bu dönemde genellikle Muhterem Nur’u başrol oyuncusu olarak tercih etti.

1958 yılında çektiği "Üç Arkadaş" filmiyle birlikte sinema anlayışını değiştiren Memduh Ün, bu filmiyle Türk sinemasının en önemli yapımlarından biri olarak kabul edildi. Bu başarısı sayesinde Film Dostları Derneği’nin dikkatini çeken sanatçı, Türk sinemasının önde gelen yönetmenleri arasına katıldı. Aynı dönemde Fatma Girik ile hayatını birleştirdi ve bu birliktelik ömrünün sonuna kadar devam etti. 1960 yılında "Ayşecik" filmiyle çocuk yıldızlar dönemini başlatan Ün, bu başarının ardından Arşavir Alyanak ile ortaklıklarını sonlandırarak Uğur Film’i kurdu. Ticari başarı peşinde olan Ün, yıldız oyuncularla çalışmaya başladı ve Ayhan Işık ile polisiye-komedi filmleri, Fatma Girik ile güçlü kadın karakterleri yansıtan yapımlar üretti.