Türkiye'de cumhurbaşkanlığı seçimleri

Türkiye Cumhuriyeti, kuruluşundan bu yana toplam yirmi iki kez cumhurbaşkanlığı seçimini gerçekleştirmiş ve bu süreçte on iki farklı Türk vatandaşını devletin en üst makamına getirmiştir. TBMM’nin oylarıyla Mustafa Kemal Atatürk ve İsmet İnönü dört kez, Celâl Bayar üç kez cumhurbaşkanı seçilmiş; Cevdet Sunay, Fahri Korutürk, Turgut Özal, Süleyman Demirel, Ahmet Necdet Sezer ve Abdullah Gül ise birer kez bu göreve yükselmiştir. 27 Mayıs 1960 darbesinin ardından yapılan seçimlerde Cemal Gürsel, 12 Eylül 1980 darbesi sonrasında ise 1982 anayasa referandumu (%91,37 onay) sonucunda Kenan Evren cumhurbaşkanı olmuştur. Son yıllarda ise Recep Tayyip Erdoğan, doğrudan halk oyu ile üç kez cumhurbaşkanlığına seçilmiştir.

1974'te yürürlüğe giren bir anayasa değişikliği ile cumhurbaşkanının görevi yedi yıl ve yalnızca bir dönemle sınırlandırılmışken, 2017 referandumuyla bu düzenleme değiştirilmiş ve halk tarafından beş yıllık bir süreye, en fazla iki kez seçilebilme koşuluna uyarlanmıştır. Ancak ikinci dönemde meclis, seçimlerin yenilenmesine karar verirse cumhurbaşkanı bir dönem daha görev yapabilir.

Göreve gelmek isteyen adayların milletvekili seçilme yeterliliğine ek olarak 40 yaşını doldurmuş, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ve üniversite mezunu olmaları gerekir; böylece adaylar doğrudan halk oyuyla seçilir. Görev süresi beş yıldır ve bir kişi en fazla iki kez cumhurbaşkanı seçilebilir.

Aday gösterme sürecinde ise mecliste grup bulunan partiler, son seçimde toplam geçerli oyların %5'ini elde eden siyasi partiler ya da en az 100 000 seçmenin imzasını toplayan kişiler cumhurbaşkanlığına aday olabilir.