Hugh Clapperton

Hugh Clapperton (1788-1827), Batı ve Orta Afrika'nın iç kesimlerini araştıran İskoç deniz subayı ve kâşiftir. Çad Gölü'nü gören ilk Avrupalılardan biri olarak ve bugünkü Kuzey Nijerya'daki Kano ile Sokoto'ya yaptığı yolculuklarla bilinir.

Denizcilik yılları

18 Mayıs 1788'de İskoçya'nın Dumfriesshire bölgesindeki Annan'da, cerrah George Clapperton'ın oğlu olarak doğdu. On üç yaşında Liverpool ile Kuzey Amerika arasında sefer yapan bir ticaret gemisinde çıraklığa başladı ve Atlantik'i birkaç kez geçti.

Daha sonra zorla Kraliyet Donanması'na alındı; burada kısa sürede deniz harbiyeli rütbesine yükseldi. Napolyon Savaşları sırasında, Kasım 1810'da Mauritius'taki Port Louis'ye yapılan saldırıda yer aldı. 1814'te Kanada göllerinde görev yaptı ve bir donanma gemisinin komutasını üstlendi.

Afrika seferleri

1822'de Walter Oudney ve Dixon Denham ile birlikte, İngiliz hükümetinin desteklediği bir heyetle Trablus'tan Sahra'yı geçerek güneye ilerledi. Heyet 1823 başında Çad Gölü'ne ve Bornu ülkesine ulaştı. Oudney'nin Ocak 1824'teki ölümünden sonra Clapperton Kano'ya ve Sokoto'ya gitti; ancak batıya, Nijer Nehri yönünde ilerlemesine izin verilmedi.

Ocak 1825'te Trablus'a, aynı yılın haziranında İngiltere'ye döndü. Bu yolculuğun anlatısı Denham ile birlikte 1826'da yayımlandı.

Kumandanlığa terfi ettirildikten sonra 7 Aralık 1825'te bu kez Benin Körfezi kıyısındaki Badagry'den iç bölgelere yola çıktı. Yanında uşağı Richard Lander da vardı; heyetin diğer üyelerinden bazıları ilk haftalarda hastalıktan öldü. Clapperton Nijer'i Bussa yakınlarında geçti, Kano üzerinden Sokoto'ya ulaştı.

Sokoto Sultanı Muhammed Bello, Bornu ile süren savaş nedeniyle onun Bornu'ya gitmesine izin vermedi. Clapperton 13 Nisan 1827'de Sokoto yakınlarında dizanteriden öldü.

Lander yolculuğu tamamlayıp İngiltere'ye döndü. Clapperton'ın ikinci seferin günlükleri 1829'da yayımlandı; Lander da 1830'da seferle ilgili kendi kayıtlarını kitaplaştırdı.