Matthew Paige Damon, 8 Ekim 1970 doğumlu, Oscar sahibi Amerikalı bir oyuncu ve senarist. Cambridge, Massachusetts'te, borsacı bir baba ve çocuk gelişimi profesörü bir anne arasında dünyaya geldi. Damon'ın baba tarafından İngiliz ve İskoç, anne tarafından Fin ve İsveçli kökleri bulunuyor.
Damon, lise ve üniversite yıllarında tiyatroda oyunculuk deneyimi kazandı ve 1988-1992 yılları arasında Harvard Üniversitesi'nde edebiyat eğitimi aldı. Oyunculuk kariyerine 18 yaşında, *Mystic Pizza* filminde kısa bir rolle başladı.
Ancak Damon'ın kariyeri, 1997'de Ben Affleck ile birlikte yazıp oynadığı *Can Dostum* filmiyle ivme kazandı. Bu filmle Akademi ve Altın Küre ödülleri kazanan Damon, En İyi Senaryo kategorisinde başarıyı yakaladı. Bu filmle birlikte, *Er Ryan'ı Kurtarmak*, *Yetenekli Bay Ripley* ve *Köstebek* gibi önemli yapımlar da kariyerinde yer aldı.
Damon, *Bourne* uyarlama film serisinde Jason Bourne karakterini canlandırarak büyük beğeni topladı ve *Ocean's* üçlemesinde Linus Caldwell rolüyle de izleyicilerin karşısına çıktı.
Damon'ın oyunculuk başarısı, 2015 yapımı *Marslı* filmiyle tavan yaptı. Bu filmde canlandırdığı rolle En İyi Erkek Oyuncu Altın Küre Ödülü'nü kazanan oyuncu, *Forbes* dergisinin en çok kazandıran film yıldızları listesine de girdi. 2021 itibarıyla oynadığı filmler dünya çapında 5,65 milyar $ hasılat yaptı.
Damon'ın aldığı ödüller arasında National Board of Review Özel Başarı Ödülü, Broadcast Film Critics Association En İyi Orijinal Senaryo ve Çıkış Yapan Performans ödülleri, Golden Satellite En İyi Film ve Orijinal Senaryo ödülü, Chicago Film Critics Gelecek Vadeden Oyuncu ödülü, Berlin Film Festival Büyük Başarı Ödülü ve Golden Globe En İyi Senaryo ödülü bulunuyor. Damon, 1998'de Ben Affleck ile birlikte Oscar En İyi Senaryo ödülünü de kazanma başarısı gösterdi.
Matthew Paige Damon, 8 Ekim 1970 tarihinde Cambridge, Massachusetts'te kültürlü bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası borsacı, annesi ise erken çocukluk eğitimi profesörüydü. Çocukluğunu, ileride Hollywood'da birlikte büyük başarılara imza atacağı yakın arkadaşı Ben Affleck ile aynı mahallede geçirdi.
Prestijli Harvard Üniversitesi'nde İngilizce eğitimi almaya başlasa da, oyunculuk kariyerine olan güçlü arzusu nedeniyle, Geronimo: Bir Amerikan Efsanesi (Geronimo: An American Legend, 1993) filmindeki rolü kapınca mezuniyetini beklemeden üniversiteden ayrıldı. Kariyerinin başlarında Mystic Pizza (1988) gibi filmlerde çok kısa roller aldıktan sonra, Okul Bağları (School Ties, 1992) ve özellikle Cesaret Ateşi (Courage Under Fire, 1996) filmlerindeki performanslarıyla yavaş yavaş dikkat çekmeye başladı.
Matt Damon'ın kariyerini ve Hollywood'daki kaderini değiştiren proje, Ben Affleck ile birlikte kaleme aldıkları Can Dostum (Good Will Hunting, 1997) filmi oldu. Film, hem eleştirmenlerden tam not aldı hem de gişede büyük başarı gösterdi. İkili, bu filmle En İyi Özgün Senaryo dalında Akademi Ödülü ve Altın Küre'yi kazanırken, Damon aynı zamanda başroldeki performansıyla En İyi Erkek Oyuncu Oscar'ına aday gösterildi.
Bu olağanüstü başarı, Damon'ı bir anda sektörün en çok konuşulan ve aranan genç yıldızlarından biri yaptı. Aynı yıl, Francis Ford Coppola'nın yönettiği John Grisham uyarlaması Yağmurcu (The Rainmaker) filminde de başrol oynayarak yükselişini sürdürdü.
Can Dostum'un ardından Damon, A sınıfı bir Hollywood yıldızı olarak yerini sağlamlaştırdı. Steven Spielberg imzalı savaş draması Er Ryan'ı Kurtarmak (Saving Private Ryan, 1998) ve Anthony Minghella'nın gerilim filmi Yetenekli Bay Ripley (The Talented Mr.
Ripley, 1999) gibi önemli yapımlarda rol aldı (Ripley ile bir kez daha Altın Küre'ye aday oldu). 2000'li yıllar ona iki ikonik seri karakteri getirdi: Doug Liman'ın yönettiği Geçmişi Olmayan Adam (The Bourne Identity, 2002) ile başlayan ve modern aksiyon sinemasını etkileyen Jason Bourne serisi ve Steven Soderbergh'in yönettiği, yıldızlarla dolu kadrosuyla dikkat çeken Ocean's Eleven (2001) ile başlayan popüler soygun filmleri serisi. Bu seriler, Damon'ın hem aksiyon yıldızı kimliğini pekiştirdi hem de gişe başarısını garantiledi.
Kariyeri boyunca Martin Scorsese (Köstebek, 2006), Clint Eastwood (Yenilmez, 2009 – En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Oscar adaylığı), Coen Kardeşler (İz Peşinde, 2010) ve Ridley Scott (Marslı, 2015 – En İyi Erkek Oyuncu Altın Küre ödülü ve Oscar adaylığı) gibi sinemanın dev yönetmenleriyle çalışma fırsatı buldu. Son dönemde Asfaltın Kralları (Ford v Ferrari, 2019) filmindeki Carroll Shelby rolü ve Christopher Nolan'ın yönettiği, büyük ses getiren Oppenheimer (2023) filmindeki Leslie Groves karakteri gibi performanslarıyla da adından söz ettirdi.
Rol aldığı yapımlar
Toplam 184 yapımda yer aldı; en bilinen 12 tanesi listelendi.
- The Late Show with Stephen Colbert (2015) — Self - Guest
- The Tonight Show Starring Jimmy Fallon (2014) — Self - Guest
- Late Night with Seth Meyers (2014) — Self - Guest
- Odyssey (2026) — Odysseus
- The Kelly Clarkson Show (2019)
- The Daily Show (1996)
- The View (1997)
- Saturday Night Live (1975) — Self - Cameo (uncredited)
- Law & Order: Criminal Intent (2001) — Matt Damon (voice)
- Conan (2010)
- The Graham Norton Show (2007)
- Jimmy Kimmel Live! (2003)
Yapım ve künye bilgileri TMDB'den alınmıştır.
