Sosyal Medyada 15 Yaş Sınırı Devri Başlıyor: Yeni Yönetmelikle Çocuklar Korunacak
Türkiye'de sosyal medya kullanımına yönelik önemli bir düzenleme hayata geçiyor. Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete'de yayımlanan yeni yönetmelik, 15 yaş altı çocukların sosyal medya platformlarına erişimini kısıtlarken, 15-18 yaş grubuna yönelik özel tedbirler getiriyor
Türkiye'de dijital dünyanın çocuklara yönelik risklerini azaltmak amacıyla atılan devrim niteliğindeki bir adım, 10 Ekim 2026 tarihi itibarıyla Resmi Gazete'de yayımlanan yeni sosyal medya yaş doğrulama yönetmeliği ile resmen yürürlüğe giriyor. Siber Güvenlik Başkanlığı'nın titizlikle hazırladığı bu kapsamlı düzenleme, ülkemizdeki tüm yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını yakından ilgilendiriyor. Yönetmeliğin temel amacı, 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya platformlarında bulunmasını engellemek ve bu yaş grubunun dijital dünyada daha güvenli bir ortamda bulunmasını sağlamak. Bununla birlikte, 15 ile 18 yaş arasındaki genç kullanıcılar için de özel gizlilik ve içerik kısıtlamaları getirilerek, onların fiziksel ve psikolojik gelişimlerini gözetmeyen içeriklere ve ticari sömürü risklerine karşı ek önlemler alınıyor.
Yeni yönetmeliğin en dikkat çekici unsurlarından biri, platformların yaş doğrulama süreçlerini e-Devlet üzerinden gerçekleştirmesini zorunlu kılması. Sosyal ağ sağlayıcıları, artık 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Yaş doğrulama işlemleri sırasında kişisel verilerin korunması en üst düzeyde tutulacak. Kimlik tespiti yerine, yalnızca kullanıcının ilgili yaş sınırını aşıp aşmadığını belirlemeye yönelik yöntemler kullanılacak. Kullanıcılar, e-Devlet Kapısı aracılığıyla oluşturulacak özel bir yaş doğrulama belirtecini ilgili platforma yükleyecek. Bu belirteç, Siber Güvenlik Başkanlığı'nın çevrimiçi hizmeti üzerinden üretilecek ve sadece kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığı ve 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığı gibi temel yaş bilgilerini içerecek. Kullanıcının tam yaşı veya kimliğini üçüncü şahıslarla paylaşabilecek hiçbir bilgi bu belirteçte yer almayacak. Platformlar, bu zorunlu doğrulamaya ek olarak, kendi belirleyecekleri ek yaş doğrulama yöntemlerini de uygulayabilecek. Bir hesabın doğrulanmış yaş aralığına aykırı kullanıldığına dair bir şüphe oluşması durumunda, hesap geçici olarak askıya alınacak ve yeniden kullanılabilmesi için tekrar yaş doğrulama belirteci ile doğrulama yapılması gerekecek. 15 yaşını doldurmadığı tespit edilen kişilerin yeni hesap açma talepleri ise doğrudan reddedilecek.
15-18 yaş grubundaki genç kullanıcılar için getirilen düzenlemeler de büyük önem taşıyor. Sosyal ağ sağlayıcıları, bu yaş grubuna sundukları içerik ve reklamlarda, gençlerin fiziksel ve psikolojik gelişimlerini dikkate almakla yükümlü olacak. Özellikle cinsel istismar ve ticari sömürü risklerini en aza indirecek tedbirlerin alınması şart koşuluyor. Bu kullanıcıların kişisel verilerinin korunması amacıyla, varsayılan olarak yüksek düzeyde gizlilik ayarları etkinleştirilecek ve veri işleme faaliyetleri mümkün olan en asgari seviyede tutulacak. Çocuk hesaplarında bağımlılık yaratma potansiyeli taşıyan hizmetlere izin verilmeyecek. Hesaplar varsayılan olarak gizli tutulacak ve kamuya açık hesaplara dönüştürme seçeneği sunulmayacak. Çocukların paylaşımlarındaki takipçi ve takip edilen hesap bilgileri sadece hesap sahibi tarafından görülebilecek. Çocuk hesaplarına yalnızca kullanıcının takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek. Mesajlarda 'görüldü' bilgisi gösterilmeyecek ve çocukların iletişim kurabileceği hesaplar sınırlandırılacak. Platformlar, çocuk hesaplarını telefon rehberleri veya diğer uygulamalardaki arkadaş listeleriyle eşleştiremeyecek. Çocukların hesapları, başka kullanıcılara takip önerisi olarak sunulamayacak. Profil fotoğrafları ve paylaşımlar için ekran görüntüsü almayı engelleyici teknik tedbirler de hayata geçirilecek. Ayrıca, çocuk hesaplarında canlı yayın özelliği bulunmayacak ve kişisel veriler, profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerinde kullanılamayacak.
Yönetmelik, Instagram, Facebook, X, TikTok, Snapchat, YouTube, Twitch, Kick, Telegram, Discord, WhatsApp, LinkedIn, Medium ve Reddit gibi Türkiye'den erişilebilen tüm popüler sosyal medya platformlarını kapsıyor. Bu kurallara uymayan platformlara, 5651 sayılı kanun hükümleri çerçevesinde yaptırımlar uygulanacak. Ancak, herhangi bir yaptırım uygulanmadan önce, ilgili sosyal ağ sağlayıcısına aykırılık bildirilecek ve bu durumun giderilmesi için makul bir süre tanınacak. Uygulanacak yaptırımın belirlenmesinde, ihlalin ciddiyeti ve etkilenen çocuk sayısı gibi faktörler göz önünde bulundurulacak. Sosyal ağ sağlayıcıları, yaş doğrulama sonuçlarına veya hesapların askıya alınmasına karşı itirazda bulunmak isteyen kullanıcılar için ücretsiz bir itiraz sistemi oluşturmak zorunda olacak. Bu itiraz başvuruları, tamamen otomatik sistemlerle değil, insan incelemesiyle değerlendirilecek. Mevcut hesaplar için yaş doğrulama sürecinin tamamlanması için son tarih ise 31 Mart 2027 olarak belirlendi. 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek olan bu önemli düzenleme, dijital dünyada çocukların ve gençlerin korunması adına atılmış güçlü bir adım olarak öne çıkıyor.
