Ubuntu kurulumu için adım adım rehber: ISO indirme, USB hazırlama, BIOS/UEFI ayarları, kurulum sihirbazı, masaüstü ortamı, sürücü ve yazılım yükleme, güvenlik ayarları, günlük kullanım ipuçları ve sorun giderme. Hem yeni başlayanlar hem de ileri seviye kullanıcılar için kapsamlı bir kaynak.
🛠️ Hazırlık Aşaması
- En Az 8 GB'lık Bir USB Bellek: İçindeki tüm verilerin silineceğini unutmayın.
- Ubuntu ISO Dosyası: Resmi Ubuntu Desktop İndirme Sayfası üzerinden en güncel LTS (Uzun Süreli Destek) sürümünü bilgisayarınıza indirin.
- Yazma Programı: ISO dosyasını USB'ye yazırmak için Rufus (Windows için) veya BalenaEtcher (Tüm platformlar için) aracını indirin.
💾 1. Kurulum Medyasını Hazırlama
- USB belleğinizi bilgisayarınıza takın.
- Rufus programını çalıştırın.
- "Aygıt" kısmından USB belleğinizi seçin.
- "Önyükleme seçimi" bölümünden indirdiğiniz Ubuntu ISO dosyasını seçin.
- Diğer ayarları varsayılan bırakarak BAŞLAT butonuna tıklayın. Yazma işlemi bitince USB'niz hazır olacaktır.
🔄 2. Bilgisayarı USB'den Başlatma (Boot)
- Ubuntu kuracağınız bilgisayarı tamamen kapatın.
- Hazırladığınız USB belleği bilgisayara takın.
- Bilgisayarı açar açmaz ardarda Boot Menüsü tuşuna (genellikle F12, F11, F8 veya Esc) basın.
- Açılan listeden USB Depolama Aygıtınızı (veya UEFI: USB...) seçerek
Entertuşuna basın.
💻 3. Adım Adım Ubuntu Kurulumu
Bilgisayar USB'den açıldığında karşınıza gelen grub ekranında "Try or Install Ubuntu" seçeneğini seçin. Kısa bir süre sonra kurulum sihirbazı başlayacaktır:
- Dil ve Klavye: Sol menüden Türkçe dilini ve ardından klavye düzeninizi (Türkçe Q) seçip ilerleyin.
- İnternet Bağlantısı: Wi-Fi ağınıza bağlanın (Güncellemelerin kurulum esnasında yüklenmesi için önerilir).
- Kurulum Türü:
- Normal Kurulum: Web tarayıcı, ofis araçları ve medya oynatıcıları dahil yüklenir.
- Diğer Seçenekler: Kurulum sırasında güncellemeleri indirmeyi ve üçüncü taraf (ekran kartı, Wi-Fi) sürücüleri yüklemeyi seçebilirsiniz.
- Disk Bölümleme (Kritik Adım):
- Diski Sil ve Ubuntu'yu Yükle: Bilgisayardaki her şeyi siler ve diske sadece Ubuntu kurar.
- Ubuntu'yu [Windows'un] Yanına Kur: Bilgisayarınızda Windows varsa, ona zarar vermeden boş alana kurar ve açılışta seçim yapmanızı sağlar.
- Bölge ve Kullanıcı Tanımlama: Yaşadığınız şehri (saat dilimi için) seçin. Son olarak adınızı, bilgisayar adını ve sistemde oturum açarken kullanacağınız güvenli bir şifreyi belirleyin.
Yükle butonuna bastıktan sonra işlem bilgisayarınızın hızına bağlı olarak 15-30 dakika sürecektir. Kurulum bittiğinde ekranda beliren "Şimdi Yeniden Başlat" butonuna tıklayın, ekrandaki uyarıya göre USB belleğinizi çıkarıp
Enter tuşuna basınUbuntu kurulumunu mevcut bir Windows'un yanına (Dual-Boot)
Ubuntu'yu Windows'un yanına (Dual-Boot) kurmak, bilgisayarınız her açıldığında size Windows mu yoksa Ubuntu mu açmak istediğinizi soran bir seçim ekranı (GRUB) oluşturur [3]. Bu işlem Windows'taki kişisel dosyalarınıza veya programlarınıza zarar vermez, ancak disk üzerinde işlem yapılacağı için önemli verilerinizi yedeklemeniz önerilir.
İşte Windows'u silmeden Ubuntu kurmanın en güvenli ve adım adım yolu:
🛠️ 1. Windows Üzerinde Disk Alanı Açma (En Önemli Adım)
Ubuntu için diskte ham, biçimlendirilmemiş boş bir alan yaratmanız gerekir. [1]
- Windows logoları yanındaki arama çubuğuna Sabit disk bölümleri oluştur ve biçimlendir yazın ve uygulamayı açın.
- Ubuntu'yu kurmak istediğiniz diske (genellikle C: sürücüsü) sağ tıklayıp Birimi Küçült (Shrink Volume) seçeneğini seçin.
- Küçültülecek alan miktarına Ubuntu için ayırmak istediğiniz boyutu MB cinsinden girin (Öneri: En az 40 GB, yani 40000 MB veya üzeri) [3].
- Küçült butonuna basın. Disk yönetiminin en sağında siyah renkli "Ayrılmamış Alan" (Unallocated Space) oluşacaktır. Bu alana dokunmayın, yeni bir birim oluşturmayın.
⚡ 2. Windows Hızlı Başlatmayı Kapatma
Hızlı Başlatma, Windows'un diski kilitlemesine neden olur ve Ubuntu'nun diskinize erişmesini engeller.
- Windows Denetim Masası > Güç Seçenekleri bölümüne gidin.
- Sol taraftaki "Güç düğmelerinin yapacaklarını seçin" bağlantısına tıklayın.
- Üstteki "Şu anda kullanılmayan ayarları değiştir" seçeneğine tıklayarak kilitleri açın.
- Alt kısımdaki "Hızlı başlatmayı aç (önerilir)" seçeneğindeki işareti kaldırın ve değişiklikleri kaydedin.
🔄 3. Bilgisayarı USB'den Başlatma ve Kurulum Türü Seçimi
- Hazırladığınız Ubuntu USB'sini bilgisayara takın ve bilgisayarı yeniden başlatın.
- Açılışta Boot Menüsü tuşuna (F12, F11, F8 veya Esc) basarak USB belleğinizi (varsa başında UEFI yazanı) seçin [3].
- Karşınıza gelen menüden "Try or Install Ubuntu" seçeneğini seçin ve dil/klavye ayarlarını tamamlayın.
- Kurulum Türü (Installation Type) ekranına geldiğinizde şu seçeneği işaretleyin:
- "Ubuntu'yu Windows Boot Manager'ın yanına kur" (Install Ubuntu alongside Windows Boot Manager) [3].
- Not: Eğer bu seçenek otomatik olarak listelenmiyorsa, diski el ile bölümlendirmek için "Başka bir şey" (Something else) seçeneğini seçip az önce Windows'ta ayırdığınız "Ayrılmamış Alanı" seçerek
Ext4dosya sistemiyle kök dizini (/) olarak tanımlamanız gerekir.
🏁 4. Kurulumu Tamamlama ve Başlangıç Ekranı
- Bölge ve kullanıcı adı/şifre bilgilerinizi girerek kurulumu başlatın.
- Kurulum tamamlandığında bilgisayarı yeniden başlatmanız istenecek. USB belleği çıkarıp
Entertuşuna basın. - Bilgisayarınız artık her açıldığında karşınıza GRUB adı verilen mor/siyah bir ekran gelecektir. Bu ekrandan yön tuşlarıyla Ubuntu veya Windows Boot Manager'ı seçerek dilediğiniz işletim sistemini başlatabilirsiniz
