Yapay Zeka Destekli Tıbbi Kodlama Sistemleri ABD Sağlık Harcamalarında 942 Milyon Dolar Ek Yük Oluşturdu

ABD hastanelerinde giderek yaygınlaşan yapay zekâ destekli tıbbi kodlama sistemleri, iki yılda sağlık harcamalarına neredeyse bir milyar dolar ek yük getirdi. Blue Cross Blue Shield (BCBS) tarafından 2023‑2025 döneminde incelenen hastane faturalarına göre, bu sistemlerin tespit ettiği ikincil tanılar, toplamda 942 milyon dolar ek maliyet yarattı.

Yapay zekâ, hasta kayıtları, laboratuvar sonuçları ve doktor notlarını tarayarak otomatik kodlama yapıyor. Bazı platformlar doktor‑hasta görüşmelerini dinleyerek klinik notlar üretirken, diğerleri mevcut sağlık kayıtlarını inceleyip ana rahatsızlıkların yanı sıra ikincil tanıları da ortaya çıkarıyor. ABD’de ikincil tanılar, hastane faturalandırma sisteminde daha yüksek geri ödeme kategorisine taşındığı için sigorta şirketlerinden alınan ödemeyi doğrudan artırıyor.

BCBS verilerine göre, ikincil hastalıkların daha sık faturalandırılması 2024 ve 2025 yıllarında sigorta şirketlerinin harcamalarını yaklaşık 653 milyon dolar artırdı. Toplam etkisi ise 2023 baz alındığında iki yılda 942 milyon dolara ulaştı. Bu artışın yaklaşık %70’i, ikincil tanılar nedeniyle daha yüksek geri ödeme kategorisine taşınan 55 binin üzerindeki ek vakalardan kaynaklanıyor.

İncelenen örneklerde, büyük beyin cerrahisi vakalarında ikincil tanılar belirgin bir artış gösterdi. 2023‑2025 döneminde beyin içinde kısmi tıkanıklık gibi ikincil tanılar %55, vücutta aşırı asit birikimiyle ilişkili tanılar ise %33 oranında yükseldi. Ancak bu hastalara uygulanan tedavilerde aynı ölçüde bir maliyet artışı gözlemlenmedi. Benzer bir tablo anemi vakalarında da ortaya çıktı; anemi tanısı sayısı artarken kan nakli gibi tedavi maliyetlerinde paralel bir yükseliş görülmedi.

Bu durum, hastaların daha ağır bir vaka olarak kodlanmasıyla sigorta ödemelerinin artmasına, ancak klinik müdahalelerin aynı oranda artmamasına yol açıyor. BCBS Association çatısı altında 31 bağımsız sağlık sigorta şirketi, 100 milyondan fazla kişiyi kapsıyor ve bu çalışma, hastane ve diğer sağlık kuruluşlarına yatan hastaların faturalandırma süreçlerine odaklanıyor.

ABD hastane sistemlerinin %60’tan fazlası artık yapay zekâ destekli kodlama sistemlerini kullanıyor; bu sistemler hasta ziyaretlerini belgeleyebiliyor, laboratuvar verilerini inceleyebiliyor ve klinik kayıtlardan ek tanılar çıkarabiliyor. Ancak elde edilen veriler, bu teknolojinin maliyet artışına doğrudan katkısını da ortaya koyuyor. Sağlık politikası yapıcıları ve sigorta şirketleri, yapay zekânın kodlama süreçlerine entegrasyonunun finansal etkilerini yeniden değerlendirmek zorunda kalacak.