Mesa'nın Intel Vulkan sürücüsü ANV, AV1 kodlamada bit hızı kontrolünü kazandı

Açık kaynak grafik yığını Mesa içindeki Intel Vulkan sürücüsü ANV'ye, AV1 video kodlama için bit hızı kontrolü desteği eklendi. Çalışmanın arkasında, Igalia bünyesinde görev yapan geliştirici Hyunjun Ko var. Ko, bir süredir ANV'deki Vulkan Video desteğini genişletmek için çalışıyor. Amaç, Intel donanımında açık kaynaklı video hızlandırmayı daha kullanışlı hale getirmek.

Ne eklendi?

Yeni katkı, ANV sürücüsünün AV1 kodlama tarafında bit hızı kontrolünü de yönetebilmesini sağlıyor. Kaynakta bu desteğin hangi modları ya da hangi donanım kuşaklarını kapsadığına dair ayrıntı yok. Dolayısıyla burada yalnızca değişikliğin ANV içine alındığını ve Vulkan Video çalışmalarının bir parçası olduğunu söylemek mümkün. Ko'nun bu alandaki çabaları, sürücünün video tarafındaki yeteneklerini adım adım artıran bir dizi geliştirmenin devamı olarak görülüyor.

Arka plan

ANV, Mesa projesinin Intel grafik işlemcileri için sunduğu Vulkan sürücüsüdür. Vulkan Video ise Vulkan programlama arayüzünün video kodlama ve çözme işlemlerini donanıma standart bir yolla yaptırmasını sağlayan uzantılar bütünüdür. Bu yaklaşım, uygulamaların farklı üreticilerin donanımına benzer bir arayüz üzerinden erişmesine imkân verir. Linux dünyasında video hızlandırma uzun süredir VA-API gibi başka katmanlar üzerinden yapılıyordu. Vulkan Video bu ekosisteme ek bir seçenek getiriyor.

Bit hızı kontrolü, bir video kodlayıcının saniyede ne kadar veri üreteceğini yönettiği mekanizmadır. Sabit kalite hedefleyen, sabit bit hızını koruyan ya da bit hızını sahnenin karmaşıklığına göre değiştiren yaklaşımlar bu başlığın altında toplanır. Bu kontrol olmadan kodlayıcı yalnızca temel işi yapar. Çıktı boyutu ya da kalitesi üzerinde ise kullanıcının pek az söz hakkı kalır. Canlı yayın, ekran kaydı ve video konferans gibi senaryolarda bu kontrol neredeyse zorunludur, çünkü ağ bant genişliği sınırlıdır ve çıktının dengeli olması gerekir.

AV1 ise telif ücreti gerektirmeyen, açık bir video sıkıştırma biçimidir. Yüksek sıkıştırma verimliliği nedeniyle yayın platformları ve donanım üreticileri tarafından giderek daha fazla destekleniyor. Açık kaynak sürücülerde AV1 kodlamanın olgunlaşması, bu biçimin masaüstü Linux'ta daha rahat kullanılmasına katkı sağlar.

Neden önemli?

Bir kodlayıcı, bit hızı kontrolü olmadan gerçek dünyadaki kullanım senaryolarının çoğuna yeterince uymaz. Bu nedenle ANV'ye gelen bu özellik, Intel donanımında Vulkan Video ile AV1 kodlamanın yalnızca teknik bir gösteri olmaktan çıkıp pratik işlerde denenebilir hale gelmesine yaklaşılması anlamına geliyor. Yine de özelliğin sürücüye girmesi, hemen her uygulamada sorunsuz çalışacağı anlamına gelmez. Uygulama tarafındaki destek, sürüm dağıtımları ve donanım uyumu da belirleyici olacak.

Bir diğer önemli nokta, geliştirmenin bağımsız bir danışmanlık şirketi olan Igalia'dan gelmesidir. Igalia, açık kaynak grafik ve medya yığınına düzenli katkı veren kuruluşlar arasında anılıyor. Böyle katkılar, donanım üreticisinin kendi ekibi dışında da sürücü geliştirmenin sürdürülebildiğini gösteriyor. Bu da Mesa gibi topluluk odaklı projelerin ilerleyişi için önemli bir unsur.

Ne değişecek?

Kullanıcılar açısından değişiklik, Mesa'nın bu kodu içeren sürümlerine geçildiğinde hissedilecek. Dağıtımların Mesa'yı güncelleme hızı farklı olduğundan, özelliğin son kullanıcıya ulaşma zamanı sistemden sisteme değişecek. Geliştiriciler ise ANV üzerinde Vulkan Video ile AV1 kodlama denerken bit hızını kontrol edebilecek. Bu, kodlayıcıyı kendi uygulamalarına entegre etmek isteyenler için işleri kolaylaştırır.

Önümüzdeki dönemde ANV'deki video çalışmalarının sürmesi bekleniyor. Ko'nun bu alandaki katkılarının devam ettiği kaynakta açıkça belirtiliyor. Hangi yeni özelliklerin geleceği ise şimdilik net değil. Yine de bit hızı kontrolü gibi temel bir yapı taşının tamamlanması, sonraki iyileştirmeler için sağlam bir zemin oluşturuyor.