Bircendî
Fars astronom
Abd Ali ibn Muhammed ibn Hüseyin Birjandi, 16. yüzyılda İran’da yetişmiş tanınmış bir Pers astronomu, matematikçi ve fizikçidir. Hayatı boyunca on üç eser kaleme almış, bu eserlerin içinde astronomi, matematik ve teoloji konularına dair önemli yorumlar bulunur.
Yazdığı eserlerden bazıları şunlardır: Nasîrüddin Tûsî’nin anısına hazırladığı “Şerhu’l‑tadhkirah”, içinde pek çok astronomik unsurun siyah‑kırmızı mürekkeple çizildiği diyagramlarla birlikte sunulmuş bir yorum; “Sharh‑i Bist Bab dar Maʿrifat‑i Aʿmal‑i al‑Asturlab”, astrolabın işleyişine dair ayrıntılı bir açıklama; “Risale fi Alat el‑Rasad”, alet‑tekniklerine yönelik bir risale; ve “Tadhkirat al‑Ahbâb fi Bayan al‑Tahâbub”, dostluk ve ahlâk üzerine bir hatıradır.
Birjandi, teoloji üzerine de eserler vermiştir. Özellikle kozmik yapı üzerine düşünürken, Ali Kuşçu’nun Dünya’nın dönüşüyle ilgili çalışmalarını ele almış ve bu konudaki tartışmalarını sürdürmüştür. Dünya’nın hareketli olduğunu varsayan bir analizde, “dairesel eylemsizlik” adlı bir hipotez geliştirmiş; bu görüş, daha çok sonraki dönemde Galileo Galilei’nin savunduğu fikirlerle paralellik gösterir.