El Niño Kaliforniya kıyılarına tropikal deniz canlıları getirdi
Güçlü El Niño, Kaliforniya sularını ısıtıp tropikal canlıları kıyıya taşıdı; aynı sıcaklık yerli deniz yaşamını ise ciddi biçimde zorluyor.

Güçlü bir El Niño, Kaliforniya açıklarındaki suları alışılmadık ölçüde ısıttı. Bölgenin normalde serin olan denizinde, çoğunlukla tropik sularla anılan canlılar görülmeye başladı. Uçan balıklardan manta vatozlarına, zehirli bir deniz yılanından yuva yapan deniz kaplumbağalarına kadar uzanan liste, hem heyecan hem de kaygı yaratıyor.
Kıyıda görülen alışılmadık türler
Bildirilenler arasında uçan balıklar, manta vatozları ve sarı karınlı zehirli bir deniz yılanı var. Bu yılan türü, eyalette en son 2015'teki El Niño sırasında görülmüştü. Oltayla avlananlar da olağandışı yakalamalar bildirdi: sarı yüzgeçli ton balığı, wahoo ve dorado, normalde bu serin sularda sık rastlanan balıklar değil.
Yaz boyunca büyük beyaz köpekbalığı gözlemleri arttı. Daha yakın zamanda balıkçılar çekiç başlı köpekbalıkları ve balina köpekbalıkları gördü. Balıkçı Carl Sbarounis, Los Angeles Times'a verdiği demeçte balina köpekbalıklarının su ısındığında bölgeden geçtiğini, bunun çoğunlukla El Niño dönemlerinde yaşandığını söyledi.
İlk kez kaydedilen yuvalama
Bilim insanları, Kaliforniya'da ilk kez deniz kaplumbağalarının yuva yaptığını kaydetti. Yuvalar Seal Beach yakınında ve Huntington Beach'te bulundu. Long Beach'teki Aquarium of the Pacific'in başkanı Jeff Flocken, yumurtalar çatlarsa yavruların ilerde nesillerini sürdürmek için aynı kumsallara dönme ihtimalinin yüksek olduğunu belirtti.
Akvaryum, nadir görülen bir tropikal fırtınadan korumak amacıyla eylülde yaklaşık 200 deniz kaplumbağası yumurtasını bbünyesinde barındırmaya başladı. Yumurtaların akıbetine dair haberde daha fazla bilgi yok; yavruların yaşayıp yaşamayacağı, kıyıya geri dönüp dönmeyeceği de şimdilik belirsiz.
Isınmanın yerli yaşama bedeli
Egzotik konuklar ilgi çekse de ısınmanın bölgenin kendi canlıları üzerindeki etkisi olumsuz. Fazladan ısı, tarihin en büyük alg patlamalarından birini besliyor. Bu patlama Güney Kaliforniya'dan Britanya Kolumbiyası kıyılarına kadar uzanıyor. Güney Kaliforniya plajlarında ölü ve ölmekte olan pelikanlar, dalgıç kuşlar ve batağanlar bulunuyor.
Deniz ormanlarını oluşturan kelp yosunları da risk altında. Bu yosun ormanları yakın zamandaki deniz sıcak hava dalgalarının ardından henüz toparlanma sürecindeydi. Uzmanlar, El Niño'nun onları büyük ölçüde yok edebileceği uyarısında bulunuyor.
Arka plan
El Niño, Pasifik Okyanusu'nun doğusunda sıcak suyun birikmesiyle ortaya çıkan, düzensiz aralıklarla tekrarlayan bir iklim olayıdır. Bu sıcak su kütlesi atmosfer dolaşımını değiştirir; dünyanın farklı bölgelerinde sıcak hava dalgalarını, aşırı yağışları ya da kuraklığı tetikleyebilir. Kaliforniya açısından etki, yalnızca yüzey sıcaklığıyla sınırlı kalmaz; deniz seviyesinin de olağandışı yükselmesine yol açar. Haberde bölgede hem çok sıcak su hem de alışılmadık yüksek deniz seviyesi görüldüğü aktarılıyor ve bilim insanlarının bu El Niño'nun yaşayanların hatırladığı en güçlüsü olmasını beklediği belirtiliyor.
Kaliforniya Akıntısı normalde kuzeyden soğuk ve besin açısından zengin su taşır. Bu yapı, bölgenin zengin balıkçılık alanlarını ve kelp ormanlarını destekler. Sıcak su geldiğinde besin dengesi bozulur, soğuk su seven türler zorlanır, sıcak su seven türler ise kuzeye doğru yayılır. Bu nedenle egzotik görünümlü her yeni tür, ekosistemdeki dengenin kaydığına dair bir işaret olarak da okunabilir.
Neden önemli?
Tropikal türlerin kıyıya gelmesi ilk bakışta ilginç bir doğa hikâyesi gibi görünür. Ancak aynı olay zinciri alg patlamaları, kuş ölümleri ve kelp ormanlarının zayıflaması gibi sonuçları da içeriyor. Kelp ormanları pek çok balık ve omurgasız için barınak ve besin kaynağı olduğundan, kaybı besin ağının geniş bir kesimini etkileyebilir.
Deniz kaplumbağalarının ilk kez yuva yapması ise tek başına bir iyi haber olarak okunmamalı. Sıcak sular kaplumbağaları kuzeye çekmiş olabilir, ancak bölgenin koşulları yavruların uzun vadede hayatta kalması için uygun olmayabilir. Bilim insanları bunun kalıcı bir değişimin başlangıcı mı yoksa geçici bir El Niño etkisi mi olduğunu izlemek zorunda. Gözlemlerin sürmesi, ısınan okyanusların yerel ekosistemleri nasıl yeniden şekillendirdiğini anlamak açısından değerli veri sağlayacak.
Kaynak: Yudum — https://www.yudum.net/haber/el-nio-kaliforniya-kiyilarina-tropikal-deniz-canlilari-getirdi.html — Yazdırma tarihi:



















