OpenAI ve Anthropic'in AI Modelleri, Enigma’nın Çözülmemiş Mesajlarından İkisini Açığa Çıkardı

Yapay zekanın tarihsel şifreleme problemlerine yönelttiği çabalar, bu hafta bir dönüm noktasına ulaştı. OpenAI’nin Astra modeli ve Anthropic’in gelişmiş yapay zeka sistemleri, yıllardır çözülemeyen iki Enigma mesajının şifresini kırarak, II. Dünya Savaşı’nın en gizemli kriptografik kalıntılarından birine ışık tuttu.

İkinci Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası, iletişimini korumak için Enigma adlı elektromekanik şifreleme cihazını kullandı. İngiltere, bu mesajları çözmek amacıyla Alan Turing ve ekibi tarafından geliştirilen Bombe adlı elektromechanik makineyi devreye soktu. Bombe, Enigma’nın devasa kombinasyon yelpazesini daraltarak binlerce Alman askeri mesajının okunmasını sağladı. Ancak, savaşın bitiminden sonra arşivlerde bir dizi mesaj kaldı; bazıları hatalı kaydedilmiş, bazıları ise şifreleme prosedürlerindeki nadir varyasyonlar nedeniyle çözülemez olarak işaretlendi.

Bu çözülmemiş mesajların sayısı, kriptoloji uzmanları tarafından uzun yıllar boyunca 9‑10 civarında tahmin edilmiştir. 2026 yılı itibarıyla, araştırmacılar yalnızca yedi mesajın hâlâ çözülmediğini doğruladı. Çözüm sürecine öncülük eden iki kriptoloji araştırmacısı, OpenAI ve Anthropic’in yapay zeka modellerini kullanarak, 2005’ten beri kilitli kalan bir mesajın açık metnine ulaşabildi.

Yazılım geliştiricisi Carter Leffen, OpenAI’nın Astra modelini, Enigma mesajlarının bulunduğu bir veri tabanını incelemek ve çözülemeyen bir mesajın şifresini kırmak üzere yönlendirdi. Model, arşivleri taradı, mesajın çevresindeki ipuçlarını topladı ve Enigma makinesinin çalışma prensibini taklit eden bir simülatör geliştirdi. Bu simülatör, mesajın şifreleme adımlarını geriye doğru izleyerek, 2005’ten beri çözülemeyen mesajın metnini ortaya çıkardı. Leffen, elde ettiği süreci interaktif bir internet sitesi üzerinden kamuoyuyla paylaştı.

Emekli elektrik mühendisi ve uzun yıllardır kriptoloji üzerine çalışan Frode Weierud, Crypto Cellar adlı platformda Enigma mesajları dahil geniş bir arşiv tutuyor. Leffen’in sonuçlarını inceleyen Weierud, çözümün doğruluğunu onayladı ve yapay zekanın bu alandaki katkısının “kapsamını aşan” bir başarı olduğunu belirtti. Ancak, Astra’nın çalışma kayıtlarında, Weierud’un sitesinde bulunmayan ve "özel koleksiyon" olarak tanımlanan bazı arşiv mesajlarına da referanslar yer alıyor. Bu durum, modelin bu belgelere gerçekten erişip erişmediği konusunda hâlâ belirsizlikler olduğunu gösteriyor; belgelerin başka bir araştırmacı tarafından internette paylaşılmış olabileceği ihtimali de gündemde.

Bu gelişme, sadece tarihsel bir başarı olarak kalmayıp, modern kriptografi ve yapay zeka araştırmalarına da yeni perspektifler sunuyor. Enigma’nın çözülmemiş mesajları, günümüz siber güvenlik problemlerine benzer karmaşıklıklar taşıyor; yapay zekanın bu tür karmaşık şifreleme problemlerine yaklaşımı, gelecekteki kriptanaliz çalışmalarına yön verebilir. Ancak hâlâ yedi mesajın çözülmemiş olması, bu alandaki zorlukların devam ettiğini ve insan‑makine iş birliğinin önemini bir kez daha vurguluyor.

Sonuç olarak, OpenAI ve Anthropic’in yapay zeka modelleri, tarihsel bir şifreleme sorununun çözümünde insan zekâsının sınırlarını yeniden tanımladı. Bu başarı, Turing’in 1950’lerde ortaya koyduğu Turing Testi’nin ötesinde, yapay zekanın gerçek dünyadaki karmaşık problemleri çözme potansiyelini somut bir örnekle gösterdi. Gelecek yıllarda, kalan yedi mesajın da çözülmesi, hem tarih meraklıları hem de kriptoloji uzmanları için büyük bir heyecan kaynağı olacak.