Schaeffler Avrupa'da 3.460 işi kesip beş tesisi kapatacak

Alman otomotiv yan sanayicisi Schaeffler, Avrupa'da 3.460 işi kaldıracağını ve beş tesisi kapatacağını duyurdu. Şirket, sektörü saran krizin derinleştiğini söylüyor. Bilye yatakları ile elektrikli araç parçaları gibi ürünler üreten grup, özellikle Çinli üreticilerden gelen rekabetle boğuşuyor. Bu yüzden maliyetlerini aşağı çekmek istiyor.

Kesintilerin ayrıntıları

Şirketin açıklamasına göre iş kayıplarının dörtte üçü ve kapatılacak beş tesisten dördü Almanya'da olacak. Schaeffler bunun gerekçesi olarak Avrupa'nın en büyük ekonomisindeki işgücü maliyetlerinin ortalamanın üzerinde seyretmesini gösterdi. Plan 2028'e kadar tamamlanacak. Küresel çalışan sayısı 110.000'e yakın olan grupta bu azaltma, toplam işgücünün yaklaşık yüzde 3'üne denk geliyor. Şirket, yıllık yaklaşık 300 milyon euro (336 milyon dolar) tasarrufu 2030'dan itibaren bekliyor.

Kesintiler ağırlıklı olarak üretim ile araştırma ve geliştirme birimlerinde yapılacak. Berlin ve Dortmund'daki tesisler ile batı Almanya'daki iki kasabadaki tesisler kapanacak. Belçika'daki küçük bir tesis de kapatılacak. Fransa ve Slovakya'da da iş kayıpları yaşanacak. Bu adımlar, Schaeffler'in 2024'te duyurduğu 4.700 işlik kesintiye ek olarak geliyor.

Üst düzey yöneticiler ise maliyetlerin her kademede düşürülmesini amaçlayan bir "dayanışma katkısı" çerçevesinde geçici maaş kesintisine gidecek. Şirket ayrıca kayıpların bir kısmını "geleceğe dönük alanlarda" yaratacağı pozisyonlarla dengelemeyi planlıyor. Bu alanlara örnek olarak insansı robotik ve savunma gösteriliyor.

Şirketin gerekçesi ve piyasa tepkisi

Schaeffler, otomotiv sektöründeki zorlu ortamın sürdüğünü, bu nedenle harekete geçtiğini belirtti. Açıklamada pazarda genel bir daralma ve rekabette sertleşme olduğu, içten yanmalı motorlu araçlara talebin zayıfladığı, elektrikli hareketliliğe geçişin ise beklenenden geç hız kazandığı vurgulandı.

Şirket üçüncü çeyrekte 245 milyon euro çekirdek kâr açıkladı. Bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7,2 düşüşe işaret ediyor. Hisseler Frankfurt'ta yüzde 2'nin biraz üzerinde değer kaybetti.

İşçi temsilcilerinden eleştiri

Çalışanları temsil eden iş konseyi, yönetimle görüşme talep etti. Konsey, yalnızca kesintilerle şirketin sağlığına kavuşamayacağını savunuyor. Konsey başkanı Uli Schoepplein, sunulan programda krizin gerektirdiği yaratıcılığın tam da eksik olduğunu söyledi. Schoepplein, net, ileriye dönük ve proaktif bir vizyon beklediklerini belirtti. Hangi iş alanlarının geliştirileceği ve gelecekte hangi ürün ile teknolojilerin Almanya'da üretileceği sorularına yanıt istiyorlar.

Arka plan

Yan sanayi firmaları, Volkswagen, BMW ve Mercedes gibi otomotiv devlerinin gölgesinde kalsa da sektörün omurgasını oluşturuyor. Fren sistemlerinden araç içi elektroniğe kadar pek çok bileşen bu firmalardan geliyor. Müşterileri olan markalar Çin rekabeti, yüksek üretim maliyetleri ve zayıflayan talep nedeniyle sıkıntıya girince tedarikçiler de ağır darbe aldı.

Bu tablo yalnızca Schaeffler'e özgü değil. Volkswagen, markaları genelinde 2030'a kadar 50.000 ek işi kaldırmayı planladığını duyurdu. Böylece planlanan toplam azaltma 120.000'e ulaştı. Dünyanın en büyük otomotiv ekipmanı tedarikçisi olan Bosch ise daha önce, ağırlıklı olarak otomotiv bölümünde olmak üzere 13.000 işin kaldırılacağını açıklamıştı.

Neden önemli?

Tedarikçilerdeki işten çıkarmalar, Alman sanayisinin yalnızca büyük markalardan ibaret olmadığını gösteriyor. Üretim zincirinin alt halkaları da dönüşümün yükünü taşıyor. Bilye yatağı gibi geleneksel ürünlerle elektrikli araç parçalarını aynı çatı altında üreten bir firmanın zorlanması, geçişin yalnızca teknoloji değiştirmekle bitmediğini, maliyet yapısı ve talep dengesinin de belirleyici olduğunu ortaya koyuyor.

Kesintilerin büyük bölümünün Almanya'da olması, bölgesel istihdam ve sanayi altyapısı açısından da önem taşıyor. Tesis kapanışları, ilgili kentlerdeki çalışanları ve yerel ekonomiyi doğrudan etkileyebilir. İş konseyinin talebi ise sürecin bundan sonra yönetim ile çalışan temsilcileri arasındaki müzakerelerle şekilleneceğini düşündürüyor. Şirketin savunma ve insansı robotik gibi yeni alanlara yönelmesi, otomotiv dışında büyüme arayışının sürdüğünü gösteriyor. Bu alanların kayıpları ne ölçüde telafi edeceği ise henüz belli değil.